[Download] Tải Rủi ro hoạt động và quản trị rủi ro hoạt động tại ngân hàng thương mại trong nền kinh tế thị trường – Tải về File Word, PDF

Rủi ro hoạt động và quản trị rủi ro hoạt động tại ngân hàng thương mại trong nền kinh tế thị trường

Rủi ro hoạt động và quản trị rủi ro hoạt động tại ngân hàng thương mại trong nền kinh tế thị trường
Nội dung Text: Rủi ro hoạt động và quản trị rủi ro hoạt động tại ngân hàng thương mại trong nền kinh tế thị trường

Download


Nền kinh tế thị trường ngày càng phát triển, hoạt động ngân hàng ngày càng đa dạng phong phú với khối lượng giao dịch ngày càng khổng lồ, do đó RRHĐ ngày càng gia tăng. Trước tình hình đó, các NHTM rất chú trọng đến công tác quản trị RRHĐ.

Bạn đang xem: [Download] Tải Rủi ro hoạt động và quản trị rủi ro hoạt động tại ngân hàng thương mại trong nền kinh tế thị trường – Tải về File Word, PDF

*Ghi chú: Có 2 link để tải biểu mẫu, Nếu Link này không download được, các bạn kéo xuống dưới cùng, dùng link 2 để tải tài liệu về máy nhé!
Download tài liệu Rủi ro hoạt động và quản trị rủi ro hoạt động tại ngân hàng thương mại trong nền kinh tế thị trường File Word, PDF về máy

Rủi ro hoạt động và quản trị rủi ro hoạt động tại ngân hàng thương mại trong nền kinh tế thị trường

Mô tả tài liệu

Nội dung Text: Rủi ro hoạt động và quản trị rủi ro hoạt động tại ngân hàng thương mại trong nền kinh tế thị trường

  1. Soá 08 (193) – 2019 TAØI CHÍNH DOANH NGHIEÄP

    RỦI RO HOẠT ĐỘNG VÀ QUẢN TRỊ RỦI RO HOẠT ĐỘNG
    TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG
    Đinh Nguyễn Bảo Anh*
    Trong nền kinh tế thị trường, rủi ro hoạt động (RRHĐ) luôn tồn tại và phát sinh tại bất kỳ khâu nào, giao dịch
    nào của ngân hàng thương mại (NHTM). NHTM dù thành lập lâu đời hay mới thành lập đều phải đối mặt với
    RRHĐ khi quyết định cung cấp một dịch vụ hay cấp một khoản tín dụng. RRHĐ gây tổn thất lớn và khó dự
    đoán nhất. Khi xảy ra có khả năng làm hao hụt, mất mát một lượng giá trị tài sản của NHTM. Nền kinh tế thị
    trường ngày càng phát triển, hoạt động ngân hàng ngày càng đa dạng phong phú với khối lượng giao dịch
    ngày càng khổng lồ, do đó RRHĐ ngày càng gia tăng. Trước tình hình đó, các NHTM rất chú trọng đến công
    tác quản trị RRHĐ. Việc quản trị RRHĐ cần phải tuân thủ các nguyên tắc, thực hiện đúng quy trình, những
    nội dung nhất định theo Hiệp ước Basel II và lựa chọn hợp lý của các NHTM trên thế giới.
    • Từ khóa: rủi ro hoạt động, quản trị rủi ro hoạt động.

    sai phạm trong kiểm soát nội bộ… Phạm vi và
    In the market economy, operational risks always thời gian xảy ra rủi ro hoạt động là rất rộng lớn
    exist and may arise at any stage or transaction và khó kiểm soát. Hiện nay, khái niệm về RRHĐ
    of commercial banks. Commercial banks, despite chưa có sự thống nhất, tuy nhiên khái niệm
    long or new history, must face operational risk
    when deciding to provide a service or grant RRHĐ do Basel II đưa ra được nhận định và dẫn
    a credit. Operational risk, which is almost chiếu nhiều nhất. Theo Ủy ban Basel về giám
    unpredictable, can cause big losses. When it sát ngân hàng định nghĩa: “Rủi ro hoạt động là
    occurs, operational risk can deplete the bank’s rủi ro tổn thất do quy trình nội bộ không đầy đủ
    assets. The market economy is increasingly
    developing, banking activities are increasingly hoặc không hiệu quả, do con người và hệ thống
    diversified with huge trading volumes, which in hoặc do các sự kiện bên ngoài”.
    turn increases the posibility of operational risk. Từ khái niệm trên cho thấy, rủi ro hoạt động
    Facing this situation, commercial banks pay
    much attention to manage operational risk. The có thể do sai sót của con người, quản trị nhân
    management of operational risk needs to comply sự, vận hành không tốt các quy trình hệ thống,
    with the principles, follow the process and certain các sự cố bất khả kháng. Rủi ro hoạt động bao
    contents under Basel II and reasonable selection
    trùm mọi mặt tác nghiệp hàng ngày của NHTM,
    of commercial banks in the world.
    có thể xảy ra bất kỳ lúc nào, khó kiểm soát và
    • Keywords: operational risk, operational risk đo lường.
    management.
    Nguyên nhân của rủi ro hoạt động
    Rủi ro hoạt động gây ra những tổn thất lớn
    Ngày nhận bài: 1/3/2019
    nhưng rất khó xác định, dự đoán trước những dấu
    Ngày chuyển phản biện: 11/3/2019
    Ngày nhận phản biện: 15/3/2019
    hiệu đặc biệt xảy ra. Phạm vi, không gian và thời
    Ngày chấp nhận đăng: 19/3/2019 gian của RRHĐ là rất rộng lớn, không thể xác
    định trước. Rủi ro có thể xảy ra bất kỳ đâu, bất
    1. Rủi ro hoạt động là một tất yếu tại các ngân kỳ khi nào, ngay cả khi ngân hàng đã đóng cửa
    hàng thương mại trong nền kinh tế thị trường thì RRHĐ vẫn có thể phát sinh. RRHĐ thường
    Khái niệm về rủi ro hoạt động do các nhóm yếu tố sau tạo ra: Con người, quy
    Rủi ro hoạt động có thể phát sinh do hệ thống trình, hệ thống, các sự kiện bên ngoài và các vấn
    thông tin không hiệu quả, sai sót kỹ thuật, những đề khác. Cụ thể:

    * Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam

    Taïp chí nghieân cöùu Taøi chính keá toaùn 47

  2. TAØI CHÍNH DOANH NGHIEÄP Soá 08 (193) – 2019

    Rủi ro do yếu tố con người: RRHĐ tăng lên Đối với ngân hàng thương mại
    cùng với sự tham gia của con người vào hoạt – Giảm giá trị vốn chủ sở hữu: RRHĐ khi xảy
    động khởi tạo, phê duyệt và báo cáo điều chỉnh ra ảnh hưởng trực tiếp đến tài sản nguồn vốn,
    một giao dịch nào đó của ngân hàng. Rủi ro tăng gây thất thoát một lượng lớn tài sản của NHTM,
    lên do cán bộ ngân hàng gian lận, cố ý vi phạm qua đó gián tiếp làm giảm quy mô hoạt động
    hoặc thực hiện hành vi vi phạm thẩm quyền. ngân hàng.
    Rủi ro do quy trình: Ngày nay các giao dịch – Mất tài sản hoặc tổn thất tới tài sản: Bao
    ngân hàng ngày càng đa dạng, phức tạp, nhiều gồm cả tài sản hữu hình và vô hình của ngân
    bước, nhiều quy định; các giao dịch đòi hỏi phải hàng. Tài sản hữu hình bao gồm: tiền mặt, tài
    được kiểm soát chặt chẽ. Tuy nhiên, không phải sản cố định, giấy tờ có giá. Tài sản vô hình có
    ngân hàng nào cũng có quy trình, quy định rõ thể bao gồm: quyền phát minh, thương hiệu…
    ràng, đầy đủ, phù hợp với nghiệp vụ kinh doanh. – Mất quyền thu hồi: Là khoản tiền phải trả
    Các quy trình hiện nay thường thiếu sự cập nhật, cho khách hàng bao gồm gốc và lãi bằng cách
    chưa thực sự hiệu quả khi vận hành. bồi thường cho khách hàng.
    Rủi ro do hệ thống/công nghệ: Hoạt động Đối với khách hàng
    ngân hàng ngày càng phụ thuộc vào hệ thống – Mất hoặc thất thoát tài sản: RRHĐ của ngân
    công nghệ thông tin. Với số lượng giao dịch hàng xảy ra ngoài thiệt hại tới ngân hàng còn có
    hàng ngày là tương đối lớn, nếu hệ thống công ảnh hưởng đến tài sản của khách hàng, do nguồn
    vốn kinh doanh của NHTM là từ vốn huy động
    nghệ thông tin không cập nhật, không tương
    trong nền kinh tế, từ các khách hàng cá nhân lẫn
    thích, có thể làm giao dịch gián đoạn. Hệ thống
    doanh nghiệp.
    thông tin không bảo mật và an toàn có thể phát
    sinh rủi ro rò rỉ thông tin khách hàng bị kẻ xấu – Ảnh hưởng đến uy tín của khách hàng:
    RRHĐ của ngân hàng có thể ảnh hưởng tới tiến
    lợi dụng để tấn công tin tặc, sử dụng công nghệ
    độ giao dịch, thanh toán của khách hàng, khiến
    cao.
    cho khách hàng mất uy tín đối với đối tác, mất
    Rủi ro do các tác động bên ngoài: Nguyên các cơ hội kinh doanh.
    nhân chủ yếu do những tác động nằm ngoài tầm – Mất các chi phí để đền bù thiệt hại và theo
    kiểm soát và dự đoán của ngân hàng. Các yếu đuổi tranh chấp: Khách hàng phải bỏ ra các chi
    tố bên ngoài tác động đến hoạt động tác nghiệp phí liên quan đến luật pháp nhằm bảo vệ quyền
    của NHTM. lợi bản thân, và chi phí này càng lớn nếu tranh
    Rủi ro do các vấn đề khác: bao gồm số tiền chấp, kiện tụng càng kéo dài.
    của các giao dịch, số lượng giao dịch và số lượng Đối với nền kinh tế – xã hội
    thay đổi mà một ngân hàng đang gặp phải như – RRHĐ gây ra sự lãng phí về vốn và tiền
    lãnh đạo mới, nhân viên mới, sản phẩm mới… bạc, làm chậm tốc độ luân chuyển vốn trong nền
    Tác động của rủi ro hoạt động kinh tế.
    RRHĐ là loại rủi ro khó đo lường và kiểm – RRHĐ gây ra các thiệt hại về lòng tin, gây
    soát. Nó có thể xảy ra trong bất kỳ thời điểm ra sự suy giảm hoặc ngắt quãng các quan hệ xã
    nào, tại bất kỳ nơi đâu, ngay cả khi ngân hàng hội, do uy tín của các bên liên quan trong RRHĐ
    ngừng giao dịch. RRHĐ không chỉ gây ảnh đều bị ảnh hưởng.
    hưởng thiệt hại cho ngân hàng về mặt tài chính Rủi ro hoạt động có thể gây ra tổn thất
    mà còn ảnh hưởng rất lớn đến uy tín thương hiệu nghiêm trọng, trực tiếp tới ngân hàng nói riêng,
    của ngân hàng. RRHĐ tác động sâu sắc đến hoạt khách hàng và hệ thống tài chính tiền tệ của
    động kinh doanh ngân hàng và các đối tượng cụ đất nước. Trong nền kinh tế hiện nay, khi mà
    thể trong nền kinh tế. các ngân hàng mở rộng phạm vi hoạt động, đa

    48 Taïp chí nghieân cöùu Taøi chính keá toaùn

  3. Soá 08 (193) – 2019 TAØI CHÍNH DOANH NGHIEÄP

    dạng hóa giao dịch, gia tăng khối lượng giao thiết lập mục tiêu có lợi ích kinh tế thiết thực, rõ
    dịch, phụ thuộc nhiều hơn vào công nghệ thông ràng và được hỗ trợ từ hội đồng quản trị và lãnh
    tin thì mức độ ảnh hưởng RRHĐ ngày càng gia đạo cấp cao của NHTM.
    tăng. Do vậy, cần phải có cái nhìn đúng đắn về Nhận diện RRHĐ là việc xác định chủng loại,
    RRHĐ, từ đó có những biện pháp để quản trị, nguyên nhân, quy mô, tần suất, thời gian, không
    kiểm soát và ứng phó kịp thời với sự xảy ra gian, phạm vi,… của RRHĐ đã và sẽ có nguy cơ
    RRHĐ trong quá trình vận hành của các NHTM xảy ra, trên cơ sở nhận định đó xây dựng danh
    trong nền kinh tế. mục RRHĐ cho toàn bộ hệ thống NHTM. Nhận
    2. Quản trị rủi ro hoạt động là yêu cầu cần diện RRHĐ có thể đánh giá, phân tích thông qua
    thiết tại các ngân hàng thương mại các nhóm dấu hiệu sau:
    Thế nào là quản trị rủi ro hoạt động? + Nhóm dấu hiệu liên quan đến mô hình tổ
    Quản trị RRHĐ là một trong ba trụ cột chính chức ngân hàng, cá nhân và an toàn nơi làm việc.
    trong cơ chế quản trị rủi ro tổng thể của mỗi + Nhóm dấu hiệu liên quan đến quy trình
    NHTM: quản trị rủi ro tín dụng, quản trị rủi ro nghiệp vụ.
    hoạt động và quản trị rủi ro thanh khoản. Quản + Nhóm dấu hiệu liên quan đến gian lận nội
    trị RRHĐ là một quá trình liên tục cần được bộ.
    thực hiện ở mọi cấp của NHTM và là yêu cầu + Nhóm dấu hiệu liên quan đến gian lận bên
    bắt buộc để các NHTM có thể đạt được các mục ngoài.
    tiêu đề ra.
    + Nhóm dấu hiệu liên quan đến quá trình tác
    Có thể hiểu: Quản trị RRHĐ là quá trình nghiệp.
    NHTM tiến hành các hoạt động tác động đến
    RRHĐ, bao gồm việc thiết lập cơ cấu tổ chức, + Nhóm dấu hiệu liên quan đến hệ thống
    xây dựng hệ thống các chính sách, phương pháp công nghệ thông tin.
    quản trị, các giải pháp hệ thống công nghệ, thiết + Nhóm dấu hiệu liên quan đến thiệt hại tài
    lập báo cáo để thực hiện quá trình quản trị rủi sản.
    ro đó là nhận diện, đo lường, đánh giá và kiểm (2) Đo lường rủi ro hoạt động
    tra, kiểm soát RRHĐ nhằm bảo đảm hạn chế tới Đo lường rủi ro hoạt động là việc xác định
    mức thấp nhất rủi ro có khả năng xảy ra. mức độ tổn thất của RRHĐ. Phương pháp đo
    Quy trình và nội dung quản trị rủi ro hoạt lường RRHĐ thường được sử dụng bao gồm:
    động trong ngân hàng thương mại phương pháp định tính và phương pháp định
    (1) Nhận biết rủi ro hoạt động lượng.
    Rủi ro hoạt động luôn tiềm ẩn trong mọi quy Phương pháp đo lường định tính: Là việc
    trình, nghiệp vụ vận hành và hệ thống công nghệ phân tích, đánh giá, nhận xét chủ quan của
    thông tin của ngân hàng, do đó vấn đề nhận diện NHTM về mức độ tốt – xấu, lớn – nhỏ; tính
    RRHĐ phải được thực hiện một cách toàn diện nghiêm trọng của các dấu hiệu rủi ro đã được
    trong hệ thống ngân hàng. Một trong những yếu xác định. Phương pháp đo lường này thường
    tố trung tâm của trụ cột 2 trong Basel II chính là được sử dụng để đo lường các rủi ro liên quan
    nhận diện rủi ro, thường bao gồm các nội dung đến mô hình tổ chức cán bộ và an toàn nơi làm
    sau: việc, chính sách và các quy trình quản lý nội bộ.
    + Xác định RRHĐ và nhận biết các nguyên Phương pháp đo lường định lượng: Đánh giá
    nhân RRHĐ. bằng số liệu về mức độ rủi ro (xác suất xảy ra),
    + Mô tả hồ sơ rủi ro. tổn thất cụ thể của từng loại rủi ro đã được xác
    định. Phương pháp này chủ yếu dựa vào con số
    + Mô tả về trách nhiệm quản lý rủi ro vào thống kê của ngân hàng và được sử dụng để đo
    tổng thể quản trị rủi ro của ngân hàng đồng thời lường RRHĐ liên quan đến các lĩnh vực như hệ

    Taïp chí nghieân cöùu Taøi chính keá toaùn 49

  4. TAØI CHÍNH DOANH NGHIEÄP Soá 08 (193) – 2019

    thống thông tin, các gian lận nội bộ hoặc xuất động của thị trường nhằm đảm bảo cập nhật kịp
    phát từ bên ngoài. thời những sự kiện có khả năng tác động lên
    Đo lường định lượng RRHĐ thực hiện qua ngân hàng.
    việc sử dụng các mô hình: (4) Kiểm soát và xử lý rủi ro hoạt động
    Mô hình (i) Đo lường rủi ro trên tiêu chí tần Mục đích của việc kiểm soát và xử lý RRHĐ
    suất xảy ra. Có những rủi ro xảy ra hàng ngày, nhằm đảm bảo cho quá trình vận hành nằm trong
    ví dụ như rủi ro tác nghiệp, lỗi hệ thống; nhưng giới hạn khẩu vị RRHĐ của NH và đưa ra các
    có những rủi ro phải 5, 10 hoặc thậm chí 15 năm biện pháp để giảm thiểu rủi ro, sử dụng chiến
    mới xảy ra, ví dụ như rủi ro từ thiên tai, khủng lược chia sẻ, chuyển hoặc tránh né rủi ro. RRHĐ
    bố. Các mô hình này thu thập dữ liệu về tần suất có thể xảy ra tại bất kỳ khâu nào, bất kỳ giai
    xảy ra các rủi ro trong quá khứ để dự đoán khả đoạn nào, chính vì vậy hoạt động kiểm soát phải
    năng xảy ra các rủi ro này trong tương lai. bao quát tất cả các loại rủi ro có thể phát sinh ra
    trong hoạt động của ngân hàng.
    Mô hình (ii) Tính toán thiệt hại gây ra bởi
    RRHĐ trên từng mảng hoạt động của ngân hàng Đồng thời ngân hàng phải thường xuyên giám
    để dự đoán mức độ thiệt hại tiềm tàng trong sát, rà soát các danh mục RRHĐ và thiết lập báo
    trường hợp xảy ra các rủi ro này trong tương cáo theo các cấp và các lĩnh vực kinh doanh để
    lai. Mô hình này được sử dụng để hệ thống hóa có phương án quản trị RRHĐ kịp thời, đầy đủ.
    tổn thất, thiệt hại trên từng mảng hoạt động, lĩnh Khi RRHĐ xảy ra, NH cần có những biện
    vực kinh doanh, từ đó có những khoản dự phòng pháp xử lý, khắc phục ngay lập tức, nhằm hạn
    để khắc phục, giải quyết những tổn thất về mặt chế mức tổn thất tối đa, ảnh hưởng đến hoạt
    tài sản đối với các NHTM khi RRHĐ xảy ra. động kinh doanh.
    Mô hình (iii) là mô hình cao cấp mới (VaR)
    được ứng dụng trong những năm gần đây, là sự
    kết hợp hoàn hảo của mô hình (i) và (ii). VaR Tài liệu tham khảo:
    đo lường rủi ro của ngân hàng trên cả phương PGS.TS. Đinh Xuân Hạng, Ths. Nguyễn Văn Lộc “Quản
    diện tần suất lẫn thiệt hại. Hiện nay, các NHTM trị tín dụng ngân hàng thương mại”- NXB Tài chính, Hà
    Nội 2013.
    đang theo đuổi và áp dụng mô hình VaR trong PGS. TS. Nguyễn Văn Tiến “Đánh giá phòng ngừa rủi
    công tác đo lường và quản trị RRHĐ trong ro trong kinh doanh ngân hàng” – NXB Thống kê, Hà Nội
    kinh doanh. 2002.
    GS. TS. Nguyễn Văn Tiến “Quản trị rủi ro trong kinh
    (3) Ứng phó với rủi ro hoạt động doanh ngân hàng” – NXB Thống kê, Hà Nội 2010.
    Rủi ro hoạt động là loại rủi ro khó nhận biết Phạm Thị Thanh Ngọc, Luận văn Thạc sĩ “Quản trị rủi
    và đo lường. Trước khi những RRHĐ thực sự ro hoạt động tại Ngân hàng thương mại cổ phần Quân đội –
    chi nhánh Huế” – Đại học Kinh tế, Đại học Huế 2016.
    xảy ra, ngân hàng cần có những biện pháp để
    Phạm Thùy Liên, Luận văn Thạc sĩ “Quản trị rủi ro
    ứng phó với RRHĐ, nhằm hạn chế tối đa tổn hoạt động tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông
    thất và ảnh hưởng của rủi ro, thua lỗ nằm trong thôn Việt Nam” – Học viện Ngân hàng 2014.
    tầm kiểm soát của ngân hàng. Lê Thị Vân Khanh, Luận văn Thạc sĩ “Hệ thống quản lý
    rủi ro hoạt động tại các ngân hàng thương mại Việt Nam” –
    Ngân hàng cần xây dựng kế hoạch ứng phó Đại học Kinh tế, Đại học Quốc gia Hà Nội 2017.
    bất ngờ trong quản trị RRHĐ. Nội dung chủ yếu Nguyễn Anh Tuấn, Luận văn Thạc sĩ “Quản trị rủi ro
    của kế hoạch này là: Các tổ chức cần xác định trong kinh doanh của ngân hàng thương mại Việt Nam theo
    Hiệp ước Basel” – Học viện Ngân hàng 2012.
    trước được trường hợp khó khăn, bất ngờ và lên
    Ngân hàng Nhà nước, Thông tư số 36/2014/TT-NHNN,
    phương án để đối phó với những tình huống bất ngày 20 tháng 11 năm 2014 “Quy định các giới hạn, tỷ lệ
    thường khi RRHĐ xảy ra. bảo đảm an toàn trong hoạt động của tổ chức tín dụng, chi
    nhánh ngân hàng nước ngoài”, Hà Nội 2014.
    Kế hoạch ứng phó nên được xem xét, thay
    đổi lại thường xuyên phù hợp với xu hướng biến

    50 Taïp chí nghieân cöùu Taøi chính keá toaùn

Download tài liệu Rủi ro hoạt động và quản trị rủi ro hoạt động tại ngân hàng thương mại trong nền kinh tế thị trường File Word, PDF về máy