[Download] Quy định pháp luật Việt Nam về nhập khẩu trang thiết bị y tế qua các giai đoạn từ năm 2000 đến nay – Tải về File Docx, PDF

Quy định pháp luật Việt Nam về nhập khẩu trang thiết bị y tế qua các giai đoạn từ năm 2000 đến nay

Quy định pháp luật Việt Nam về nhập khẩu trang thiết bị y tế qua các giai đoạn từ năm 2000 đến nay
Nội dung Text: Quy định pháp luật Việt Nam về nhập khẩu trang thiết bị y tế qua các giai đoạn từ năm 2000 đến nay

Download


Từ sau thời kỳ Đổi mới, chính sách xã hội hóa hoạt động y tế đã khuyến khích hệ thống y tế tư nhân phát triển mạnh mẽ, nhất là kể từ khi ra đời Pháp lệnh hành nghề y dược tư nhân (1993). Bài viết trình bày khái niệm, đặc điểm và phân loại trang thiết bị y tế; Quy định pháp luật về nhập khẩu trang thiết bị y tế.

Bạn đang xem: [Download] Quy định pháp luật Việt Nam về nhập khẩu trang thiết bị y tế qua các giai đoạn từ năm 2000 đến nay – Tải về File Docx, PDF

*Ghi chú: Có 2 link để tải tài liệu, Nếu Link này không download được, các bạn kéo xuống dưới cùng, dùng link 2 để tải tài liệu về máy nhé!
Download tài liệu Quy định pháp luật Việt Nam về nhập khẩu trang thiết bị y tế qua các giai đoạn từ năm 2000 đến nay File Docx, PDF về máy

Quy định pháp luật Việt Nam về nhập khẩu trang thiết bị y tế qua các giai đoạn từ năm 2000 đến nay

Mô tả tài liệu

Nội dung Text: Quy định pháp luật Việt Nam về nhập khẩu trang thiết bị y tế qua các giai đoạn từ năm 2000 đến nay

  1. KỶ YẾU HỘI THẢO KHOA HỌC QUỐC GIA
    PHÁP LUẬT KINH DOANH TRONG ĐIỀU KIỆN HỘI NHẬP

    QUY ĐỊNH PHÁP LUẬT VIỆT NAM
    VỀ NHẬP KHẨU TRANG THIẾT BỊ Y TẾ
    QUA CÁC GIAI ĐOẠN TỪ NĂM 2000 ĐẾN NAY

    Nguyễn Thanh Nga(*)

    Tóm tắt

    Từ sau thời kỳ Đổi mới, chính sách xã hội hóa hoạt động y tế đã khuyến khích hệ
    thống y tế tư nhân phát triển mạnh mẽ, nhất là kể từ khi ra đời Pháp lệnh hành nghề
    y dược tư nhân (1993). Trước đây, chủ yếu là các bệnh viện trực tiếp nhập khẩu trang
    thiết bị y tế, tuy nhiên, do kinh tế thị trường phát triển và thực hiện chính sách xã hội
    hóa hoạt động y tế, các doanh nghiệp thuộc khu vực kinh tế tư nhân ngày càng hoạt
    động mạnh trong lĩnh vực nhập khẩu trang thiết bị y tế. Đến đầu năm 2000, Nhà nước
    đã coi trang thiết bị y tế là loại hàng hóa nhập khẩu với những đặc thù riêng và ban
    hành nhưng văn bản chuyên ngành để điều chỉnh cụ thể đối với hoạt động nhập khẩu
    trang thiết bị y tế. Đến nay, hệ thống quy định đã ngày càng hoàn thiện, hệ thống dịch
    vụ công trực tuyến (http://dmec.moh.gov.vn) của Bộ Y tế ra đời đã làm tăng tính minh
    bạch, công khai, thuận tiện, bảo đảm sự kiểm soát và giám sát lẫn nhau giữa doanh
    nghiệp với các cơ quan quản lý nhà nước.

    Nhu cầu về thiết bị y tế tại Việt Nam trong những năm gần đây liên tục tăng
    nhanh, các cơ sở y tế cả công lập và tư doanh ngày càng tăng cường đầu tư trang thiết

    Công ty TNHH Xuất nhập khẩu thiết bị y tế T&T Việt Nam
    (*)

    Email: ng.thanh.nga2310@gmail.com

    202

  2. KỶ YẾU HỘI THẢO KHOA HỌC QUỐC GIA
    PHÁP LUẬT KINH DOANH TRONG ĐIỀU KIỆN HỘI NHẬP

    bị y tế. Theo nghiên cứu của Espicom Business Intelligence (công ty con của hãng
    nghiên cứu thị trường hàng đầu thế giới Business Monitor International – BMI) cho
    thấy 90% thiết bị y tế ở Việt Nam đều phải nhập khẩu, giá trị thiết bị y tế nhập khẩu
    trong năm 2017 của Việt Nam đã đạt khoảng 837 triệu USD và sẽ tăng lên mức 1 tỷ
    USD vào năm 2018.

    Do sự phát triển nhanh chóng của hoạt động nhập khẩu trang thiết bị y tế cũng
    như xu hướng xã hội hóa hoạt động y tế, bên cạnh những chính sách và quy định pháp
    luật để khuyến khích khu vực tư nhân phát triển nhưng vẫn kiểm soát được chất lượng,
    giá thành trang thiết bị y tế đưa vào sử dụng, các quy định pháp luật và chính sách
    quản lý nhà nước đối với hoạt động nhập khẩu trang thiết bị y tế đã liên tục thay đổi
    để phù hợp với tình hình thực tế, mà rõ nét nhất là giai đoạn từ năm 2000 trở lại đây.

    Từ khóa: trang thiết bị y tế; Nghị định 36/2016/NĐ-CP; Thông tư số 30/2015/
    TT-BYT.

    1. KHÁI NIỆM, ĐẶC ĐIỂM VÀ PHÂN LOẠI TRANG THIẾT BỊ Y TẾ
    1.1. Khái niệm trang thiết bị y tế

    Thiết bị y tế là một yếu tố quan trọng trong việc bảo vệ và chăm sóc sức khoẻ của
    người dân. Thiết bị y tế tuy bao gồm nhiều chủng loại hàng hoá khác nhau nhưng có
    thể chia thành 3 nhóm chính sau:

    + Trang thiết bị y tế: được hiểu là các loại máy móc, thiết bị phục vụ cho hoạt
    động y tế

    + Dụng cụ y tế: các vật dụng nhỏ phục vụ hoạt động y tế

    + Hoá chất và vật tư y tế: sử dụng và tiêu hao liên tục trong quá trình hoạt động y
    tế, phục vụ cho hoạt động của các trang thiết bị y tế và nhân viên y tế.

    Tuy nhiên, không có định nghĩa khái quát về trang thiết bị y tế, các văn bản pháp
    luật thường sử dụng phương pháp liệt kê khi đưa ra khái niệm trang thiết bị y tế. Ngay
    từ Thông tư số 08/2001/TT-BYT của Bộ Y tế ban hành ngày27 tháng 4 năm 2001,
    khái niệm trang thiết bị y tế đã được nêu ra dưới dạng liệt kê theo như tại Phụ lục 01
    của Thông tư này.

    203

  3. KỶ YẾU HỘI THẢO KHOA HỌC QUỐC GIA
    PHÁP LUẬT KINH DOANH TRONG ĐIỀU KIỆN HỘI NHẬP

    Theo quy định pháp luật hiện hành, trang thiết bị y tế được định nghĩa tại khoản
    1 Điều 2 Nghị định 36/2016/NĐ-CP về Quản lý trang thiết bị y tế như sau:

    “1. Trang thiết bị y tế là các loại thiết bị, dụng cụ, vật liệu, vật tư cấy ghép, thuốc
    thử và chất hiệu chuẩn in vitro, phần mềm (software) được sử dụng riêng lẻ hay phối
    hợp với nhau theo chỉ định của chủ sở hữu trang thiết bị y tế để phục vụ cho con người
    nhằm một hoặc nhiều mục đích sau đây:

    a) Chẩn đoán, ngăn ngừa, theo dõi, điều trị và làm giảm nhẹ bệnh tật hoặc bù
    đắp tổn thương, chấn thương;

    b) Kiểm tra, thay thế, điều chỉnh hoặc hỗ trợ giải phẫu và quá trình sinh lý;

    c) Hỗ trợ hoặc duy trì sự sống;

    d) Kiểm soát sự thụ thai;

    đ) Khử khuẩn trang thiết bị y tế, bao gồm cả hóa chất sử dụng trong quy trình
    xét nghiệm;

    e) Vận chuyển chuyên dụng hoặc sử dụng phục vụ cho hoạt động y tế;

    g) Cung cấp thông tin cho việc chẩn đoán, theo dõi, điều trị thông qua biện pháp
    kiểm tra các mẫu vật có nguồn gốc từ cơ thể con người.”

    Nghị định 36/2016/NĐ-CP là văn bản pháp luật đầu tiên ban hành để thống nhất
    về quản lý trang thiết bị y tế từ việc nhập khẩu, sản xuất, kinh doanh cũng như việc
    lưu hành sử dụng trang thiết bị y tế tại các cơ sở y tế. Quy định tại Nghị định 36/2016/
    NĐ-CP là phù hợp với quá trình hội nhập quốc tế của Việt Nam. Ngoài việc nhập khẩu
    quá trình sử dụng, lưu hành trang thiết bị y tế sau khi nhập cũng rất cần có sự quản lý
    của Nhà nước, quy định này phù hợp với thông lệ quốc tế. Theo định nghĩa này, trang
    thiết bị y tế có phạm vi rất rộng bao gồm cả công cụ dụng cụ dùng trong y tế và vật
    tư, hóa chất dùng trong y tế.

    Đối với các hóa chất trong y tế, pháp luật Việt Nam có quy định riêng về quản lý hóa
    chất tại Nghị định 91/2016/NĐ-CP ngày 1/7/2016 quy định về quản lý hóa chất, chế phẩm
    diệt côn trùng, diệt khuẩn dùng trong lĩnh vực gia dụng và y tế. Đối với các trang thiết bị
    y tế không nằm trong danh mục phải xin giấy phép nhập khẩu, quy trình nhập khẩu thực
    hiện như hàng hóa thông thường, doanh nghiệp phải bảo đảm hồ sơ để truy xuất nguồn
    gốc, xuất xứ và quản lý chất lượng trang thiết bị y tế theo quy định của pháp luật.

    204

  4. KỶ YẾU HỘI THẢO KHOA HỌC QUỐC GIA
    PHÁP LUẬT KINH DOANH TRONG ĐIỀU KIỆN HỘI NHẬP

    Trong phạm vi bài viết này, tác giả chỉ tập trung vào các loại máy móc, trang thiết
    bị y tế phải được cấp giấy phép nhập khẩu theo danh mục quy định tại Phụ lục số I –
    Ban hành kèm theo Thông tư số: 30/2015/TT-BYT ngày 12/10/2015 của Bộ trưởng
    Bộ Y tế.

    1.2. Đặc điểm trang thiết bị y tế

    Trang thiết bị y tế hiện đại hỗ trợ đắc lực cho cán bộ, nhân viên y tế trong chẩn
    đoán, điều trị có hiệu quả các căn bệnh phức tạp, hiểm nghèo. Hiện nay nước ta đang
    có sự ra đời của rất nhiều các đơn vị y tế chuyên sâu với việc sử dụng trang thiết bị y
    tế kỹ thuật cao, hiện đại giúp cho việc chẩn đoán chính xác và điều trị đạt hiệu quả cao
    hơn, như máy chụp cộng hưởng từ MRI – 1.5T, máy chụp cắt lớp đa dãy dựng hình,
    Máy chụp xóa nền DSA, máy siêu âm doppler màu 4D, dao mổ Gammar, máy gia tốc
    điều trị ung thư, máy xét nghiệm tự động Celldyn 3200 – Abbott, máy mổ cận thị bằng
    phương pháp Laser … Với vai trò nòng cốt trong quá trình công nghiệp hóa, hiện đại
    hóangành y tế, trang thiết bị y tế đã và đang được nghiên cứu và phát triển, sử dụng
    và đang hỗ trợ tích cực cho các nhà y dược học không ngừng thu được những kỳ tích
    lớn lao trong sự nghiệp chăm sóc, bảo vệ sức khoẻ nhân dân.

    Trang thiết bị y tế chủ yếu phục vụ các hoạt động trong nghành y tế nên thường
    có yêu cầu cao về chất lượng kỹ thuật, vệ sinh, bảo quản, vận chuyển phải tuân theo
    đúng một quy trình nghiêm ngặt, các quy định tiêu chuẩn cũng rất cao. Giá thành máy
    móc thiết bị y tế thường rất cao, công nghệ liên tục thay đổi do sự phát triển khoa học.

    Mỗi loại trang thiết bị y tế có đặc điểm riêng và được sử dụng linh hoạt cho các
    đối tượng khác nhau. Đặc điểm trang thiết bị y tế có thể tóm tắt như sau:

    1. Trang thiết bị y tế là tài sản cố định có giá trị cao. Trang thiết bị hiện nay cho
    ngành y tế thường là hiện đại nên có giá trị cao, đắt tiền. Nó được sản xuất gắn liền
    với thành tựu của khoa học tiên tiến về khám chữa bệnh.

    2. Trang thiết bị y tế tại bệnh viện thường được hình thành từ nhiều nguồn vốn
    khác nhau, trong đó có từ ngân sách nhà nước, các loại viện trợ, quỹ phát triển khoa
    học, tự mỗi đơn vị mua sắm hoặc nguồn vốn xã hội hóa.

    3. Trang thiết bị y tế ở Việt Nam phần lớn được nhập khẩu từ các nước có nền
    khoa học tiên tiến, hiện đại, đòi hỏi người sử dụng phải cập nhật và nâng cao trình độ
    thường xuyên.

    205

  5. KỶ YẾU HỘI THẢO KHOA HỌC QUỐC GIA
    PHÁP LUẬT KINH DOANH TRONG ĐIỀU KIỆN HỘI NHẬP

    4. Trang thiết bị y tế bao gồm nhiều loại khác nhau rất đa dạng và phức tạp, có
    tính năng sử dụng khác nhau. Trang thiết bị y tế hiện nay được phân loại thành nhóm
    theo quy định của pháp luật.

    Từ những đặc điểm trên có thế thấy để đảm bảo hiệu quả cho việc nhập khẩu
    trang thiết bị y tế là sự phối hợp chặt chẽ giữa chuyên môn y khoa nhằm đánh giá chất
    lượng thiết bị và khả năng tiếp cận thị trường công nghệ mới của các đơn vị nhập khẩu
    chuyên nghiệp. Do đó, luôn cần sự tham gia của các chuyên gia, bác sĩ giỏi trong lĩnh
    vực thiết bị y tế nắm bắt về các tiến bộ của khoa học y tế; cũng như sự am hiểu pháp
    luật nhập khẩu Việt Nam, Luật Thương mại quốc tế nói chung của các đơn vị nhập
    khẩu. Quy trình nhập khẩu trang thiết bị vừa phải chặt chẽ từ khâu nghiên cứu tìm hiểu
    đến quá trình bảo quản, vận chuyển và lắp đặt đưa vào sử dụng, vừa phải tạo điều kiện
    thuận lợi cho các đơn vị nhập khẩu dễ dàng tiếp cận thị trường thế giới.

    1.3. Phân loại trang thiết bị y tế

    Cách phân loại trang thiết bị y tế cũng dựa trên dẫn nhiều tiêu chí khác nhau như:

    1.3.1. Phân loại theo nơi sử dụng

    + Thiết bị cá nhân được sử dụng tại tư gia (homecare)

    + Thiết bị sử dụng cho bệnh viện

    + Thiết bị sử dụng cho hoạt động nghiên cứu

    1.3.2. Phân loại trang thiết bị y tế theo chức năng hoạt động trang thiết bị y tế

    Để đảm bảo sự thống nhất trong toàn ngành, Bộ trưởng Bộ Ytế đã ban hành danh
    mục thiết bị y tế cụ thể được sử dụng trong lĩnh vực chăm sóc bảo vệ sức khoẻ nhân dân
    (Quyết định số 437/QĐ- BYT ngày 20/02/2002) có thể phân thành 10 nhóm như sau:

    – Nhóm I: Thiết bị chẩn đoán hình ảnh bao gồm các thiêt bị đặc trưng là: Máy chụp
    X Quang các loại, máy chụp cắt lớp điện toán, chụp cộng hưởng từ, chụp mạch số
    hóa xóa nền, máy chụp cắt lớp positron (PET/CT), máy siêu âm…

    – Nhóm II: Thiết bị chẩn đoán điện tử sinh lý bao gồm các loại máy: Máy điện tâm
    đồ(ECG), điện não đồ (EEG), điện cơ đồ, máy đo lưu huyết não…

    – Nhóm III: Thiết bị labo xét nghiệm bao gồm các thiết bị như máy đếm tế bào, máy
    ly tâm…

    206

  6. KỶ YẾU HỘI THẢO KHOA HỌC QUỐC GIA
    PHÁP LUẬT KINH DOANH TRONG ĐIỀU KIỆN HỘI NHẬP

    – Nhóm IV: Thiết bị cấp cứu hồi sức, gây mê, phòng mổ bao gồm các thiết bị như
    máy thở, máy gây mê, máy theo dõi (monitoring), máy tạo nhịp tim, máy sốc tim,
    dao mổ điện, thiết bị tạo oxy…

    – Nhóm V: Thiết bị vật lý trị liệu như điện phân, điện sóng ngắn, tia 8 hồng ngoại,
    laser trị liệu…

    – Nhóm VI: Thiết bị quang điện tử y tế như Laser CO2, Laser YAG, Nd, Ho, Laser
    hơi kim loại, phân tích máu bằng Laser…

    – Nhóm VII: Thiết bị đo và điều trị chuyên dùng như máy đo công năng phổi, đo
    thính giác, tán sỏi ngoài cơ thể, gia tốc điều trị ung thư, thiết bị cường nhiệt, máy
    chạy thận nhân tạo…

    – Nhóm VIII: Các thiết bị từ y tế Phương Đông như máy dò huyệt, massage, châm
    cứu, điều trị từ phổi….

    – Nhóm IX: Nhóm thiết bị điện tử y tế thông thường dùng ở gia đình như: huyết áp
    kế điện tử, nhiệt kế điện tử , máy chạy khí rung, điện tim…

    – Nhóm X: Nhóm các loại thiết bị thông dụng phục vụ trong các cơ sở y tế như thiết
    bị thanh tiệt trùng, máy giặt, trung tâm quản lý thông tin (hệ thống máy tính), xe
    ôtô cứu thương, lò đốt rác thải y tế, khu xử lý nước thải…

    1.3.3. Phân loại theo mức độ rủi ro
    Tuy nhiên, việc phân loại theo Quyết định số 437/QĐ- BYT ngày 20/02/2002 và
    một số văn bản về sau chỉ để phục vụ cho công tác quản lý trang thiết bị y tế nói chung.
    Do đặc thù hoạt động xuất nhập khẩu trang thiết bị y tế, các nước trên thế giới thường
    phân loại trang thiết bị y tế theo mức độ rủi ro, mức độ rủi ro càng thấp thì càng dễ
    nhập khẩu, rủi ro cao thì việc cho phép nhập khẩu càng khó khăn hơn. Ở Việt Nam từ
    khi ký Hiệp định ASEAN về trang thiết bị y tế, Chính phủ và Bộ Y tế đã dần ban hành
    những văn bản thể chế hóa việc phân loại trang thiết bị y tế theo mức độ rủi ro để phục
    vụ cho công tác quản lý nhập khẩu trang thiết bị y tế.

    Thông tư số 39/2016/TT-BYT quy định chi tiết việc phân loại trang thiết bị Y tế
    ban hành ngày 28 tháng 10 năm 2016, trang thiết bị y tế được phân loại làm 4 loại A,
    B, C, D theo rất nhiều quy tắc cụ thể khác nhau. Theo đó:

    207

  7. KỶ YẾU HỘI THẢO KHOA HỌC QUỐC GIA
    PHÁP LUẬT KINH DOANH TRONG ĐIỀU KIỆN HỘI NHẬP

    Nhóm A: Rủi ro thấp

    Nhóm B: Rủi ro thấp vừa phải

    Nhóm C: Rủi ro cao vừa phải

    Nhóm D: Rủi ro cao

    Bên cạnh đó, Việt Nam cũng đã thừa nhận kết quả phân loại trang thiết bị y tế
    của nhiều nước có trình độ y học phát triển trên thế giới như:châu Âu, Úc, Canada,
    Hàn Quốc, Nhật Bản, Mỹ và các nước trong khu vực ASEAN. Cụ thể tại Thông tư
    số 42/2016/TT-BYT do Bộ Y tế ngày 15 tháng 11 năm 2016 đã quy định về việc thừa
    nhận kết quả phân loại trang thiết bị y tế như sau:

    1. Hướng dẫn quy đổi kết quả phân loại đối với trang thiết bị y tế không phải
    trang thiết bị y tế chẩn đoán in vitro:

    Phân loại trang thiết bị y tế của các nước
    Quy đổi kết
    Các nước quả phân loại
    Các nước thuộc hiệp hội
    khu vực Úc Canada Hàn Quốc Nhật Bản Mỹ tại Việt Nam
    các quốc gia Đông Nam Á
    châu Âu
    A I I I 1 I I A
    B IIa IIa II 2 II B
    C IIb IIb III 3 III C
    D III III IV 4 IV III D

    Ví dụ: Kết quả phân loại đối với trang thiết bị y tế tại các nước thuộc loại I sẽ
    được thừa nhận kết quả phân loại tại Việt Nam là trang thiết bị y tế thuộc loại A

    2. Hướng dẫn quy đổi kết quả phân loại đối với trang thiết bị y tế chẩn đoán
    in vitro:

    Phân loại trang thiết bị y tế của các nước
    Quy đổi kết quả phân loại
    Các nước thuộc hiệp hội tại Việt Nam
    Úc Canada Hàn Quốc Nhật Bản Mỹ
    các quốc gia Đông Nam Á
    A 1 I 1 I I A
    B 2 II 2 II B
    C 3 III 3 III C
    D 4 IV 4 IV III D

    208

  8. KỶ YẾU HỘI THẢO KHOA HỌC QUỐC GIA
    PHÁP LUẬT KINH DOANH TRONG ĐIỀU KIỆN HỘI NHẬP

    Đây là những quy định mới phù hợp với thông lệ quốc tế để đảm bảo cho việc
    quản lý xuất nhập khẩu trang thiết bị y tế được minh bạch, giảm rủi ro trong quá trình
    nhập khẩu trang thiết bị y tế thể hiện Việt Nam đã và đang ngày càng hội nhập với nền
    kinh tế thế giới nói chung và hoạt động xuất nhập khẩu trang thiết bị y tế nói riêng.

    2. QUY ĐỊNH PHÁP LUẬT VỀ NHẬP KHẨU TRANG THIẾT BỊ Y TẾ
    2.1. Quy định pháp luật về nhập khẩu trang thiết bị y tế giai đoạn trước
    năm 2000

    Trước năm 2000, hoạt động nhập khẩu trang thiết bị y tế chủ yếu thực hiện tại
    các bệnh viện công sử dụng ngân sách nhà nước. Pháp luật không có quy định chuyên
    ngành đối với hoạt động nhập khẩu trang thiết bị. Do quá trình xã hội hóa hoạt động
    y tế, mua sắm trang thiết bị y tế đã có sự kết hợp công tư hoặc tư nhân trực tiếp mua
    sắm nên rất cần quy định pháp luật về nhập khẩu để đảm bảo chất lượng cho trang
    thiết bị y tế. Đây là giai đoạn chưa có quy định chuyên ngành áp dụng cho hoạt động
    nhập khẩu trang thiết bị y tế.

    Luật Công ty và Luật Doanh nghiệp tư nhân lần lượt ra đời vào năm 1990 và
    1991, hệ thống doanh nghiệp ngoài quốc doanh bắt đầu tham gia vào hoạt động kinh
    doanh trang thiết bị y tế, đòi hỏi pháp luật phải có những quy định về điều kiện kinh
    doanh thiết bị y tế cũng như nhập khẩu thiết bị y tế để đảm bảo chất lượng và an toàn
    cho trang thiết bị y tế khi đưa vào sử dụng.

    Nghị định số 02/CP ngày 5/1/1995 của Chính phủ đã phân loại “trang bị, dụng cụ
    y tế” thành hai nhóm:

    – Đối với các loại trang thiết bị, dụng cụ y tế chưa được phép sử dụng ở Việt
    Nam thì thuộc danh mục hàng hóa cấm kinh doanh, quy định tại Phụ lục 1 – Nghị định
    số 02/CP ngày 5/1/1995.

    – Đối với một số loại trang thiết bị dụng cụ y tế được phép sử dụng ở Việt Nam
    sẽ thuộc nhóm hàng hóa thuộc nhóm kinh doanh có điều kiện theo quy định tại mục
    9.2b, 9.3a -Điều 9 Nghị định số 02/CP ngày 5/1/1995:

    “- 9.2b: Loại hàng hóa, dịch vụ khi kinh doanh phải đảm bảo cơ sở vật chất kỹ
    thuật và trang thiết bị tối thiểu theo tiêu chuẩn quy định của Chính phủ hoặc của các
    Bộ, Tổng cục Quản lý ngành kinh tế – kỹ thuật.

    209

  9. KỶ YẾU HỘI THẢO KHOA HỌC QUỐC GIA
    PHÁP LUẬT KINH DOANH TRONG ĐIỀU KIỆN HỘI NHẬP

    – 9.3a: Loại hàng hóa, dịch vụ khi kinh doanh người kinh doanh phải được đào
    tạo về chuyên môn, nghiệp vụ (có bằng cấp theo quy định).”

    Tuy nhiên, khái niệm “trang thiết bị y tế chưa được phép sử dụng tại Việt Nam”
    không được quy định cụ thể. Theo Nghị định số 02/CP năm 1995, khi doanh nghiệp
    muốn kinh doanh thiết bị y tế thì cần đáp ứng các điều kiện về chủ thể kinh doanh: “cơ
    sở vật chất kỹ thuật và trang thiết bị đáp ứng yêu cầu và người kinh doanh có chuyên
    môn nghiệp vụ”. Trên cơ sở đó doanh nghiệp được cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện
    kinh doanh. Khi nhập khẩu một loại trang thiết bị y tế nào thì phải đối chiếu, so sánh
    xem loại trang thiết bị y tế đó đã được sử dụng trong nước chưa.

    Đến năm 2000, danh mục trang thiết bị y tế mới được ban hành cụ thể theo Quyết
    định 88/2000/QĐ-BTM về  “Danh mục chi tiết hàng hóa cấm lưu thông, dịch vụ
    thương mại cấm thực hiện; hàng hóa, dịch vụ hạn chế kinh doanh, kinh doanh có điều
    kiện”. Theo Quyết định số 88/2000/QĐ-BTM của Bộ trưởng Bộ Thương mại, danh
    mục về trang thiết bị y tế đã được quy định tại Phần thứ 3, Mục 1, điểm IV.B. Theo đó,
    doanh nghiệp kinh doanh vẫn phải xin cấp Giấy chứng nhận đủ điểu kiện kinh doanh.
    Quyết định này cũng đã làm rõ khái niệm trang thiết bị chưa được phép sử dụng tại
    Việt Nam gồm:

    – Các loại dụng cụ và thiết bị kích dục.

    – Các loại dụng cụ và thiết bị y tế chưa được Bộ Y tế cho phép lưu hành.

    Để thực hiện Quyết định số 88/2000/QĐ-BTM, Bộ Y tế đã Ban hành Thông tư số
    13/2000/TT-BYT ngày 29/05/2000 hướng dẫn việc xuất, nhập khẩu trang thiết bị y tế.
    Đây là văn bản pháp luật đầu tiên xác định trang thiết bị y tế là loại hàng hóa đặc biệt,
    cần những quy định chuyên ngành phù hợp để điều chỉnh hoạt động nhập khẩu. Đối
    với mỗi đơn hàng, doanh nghiệp trước khi nhập khẩu phải tiến hành xin cấp phép của
    Bộ Y tế (Vụ trang thiết bị và Công trình y tế). 

    Theo đó hồ sơ xin giấy phép nhập của đơn vị nhập khẩu TTBYT chỉ bao gồm:

    “ Đơn hàng nhập khẩu TTBYT theo danh mục quản lý chuyên ngành (Phụ lục I)
    được gửi Bộ Y tế (Vụ trang thiết bị và Công trình y tế) theo mẫu số 1.

    Khi lập đơn hàng, đơn vị phải nộp kèm theo các tài liệu sau:

    3.1. Catalogue giới thiệu

    210

  10. KỶ YẾU HỘI THẢO KHOA HỌC QUỐC GIA
    PHÁP LUẬT KINH DOANH TRONG ĐIỀU KIỆN HỘI NHẬP

    3.2. Các thông số kỹ thuật cơ bản

    3.3. Giấy phép lưu hành và các chứng chỉ chất lượng (ISO, FDA, EC…) của cơ
    quan có thẩm quyền của nước sở tại cấp (bản chính hoặc bản sao có công chứng)

    3.4. Giấy xác nhận tiêu chuẩn của cơ quan kiểm chuẩn Nhà nước Việt Nam đối
    với những thiết bị yêu cầu độ chính xác và an toàn cao.”

    Thời hạn giải quyết 10 ngày làm việc, cơ quan giải quyết  Bộ Y tế (Vụ trang thiết
    bị và Công trình y tế).

    2.2. Quy định pháp luật về nhập khẩu trang thiết bị y tế- giai đoạn sau năm
    2000 đến nay

    Giai đoạn này là đánh dấu sự ra đời của hàng loạt văn bản quy phạm pháp luật
    điều chỉnh hoạt động xuất nhập khẩu nói chung và đối với lĩnh vực trang thiết bị y tế
    nói riêng.

    Thông tư số 13/2000/TT-BYT ngày 29/05/2000 về nhập khẩu trang thiết bị y tế
    liên tục được sửa đổi, bổ sung và thay thế bằng các văn bản sau:

    – Thông tư 08/2001/TT-BYT hướng dẫn xuất khẩu, nhập khẩu trang thiết bị y tế thuộc
    diện quản lý chuyên ngành thời kỳ 2001-2005 do Bộ trưởng Bộ Y tế ban hành.

    – Thông tư 06/2002/TT-BYT hướng dẫn xuất khẩu, nhập khẩu trang thiết bị y tế
    thuộc diện quản lý chuyên ngành thời kỳ 2002-2005.

    – Thông tư 08/2006/TT-BYT Hướng dẫn nhập khẩu vắc xin, sinh phẩm y tế; hoá
    chất, chế phẩm diệt côn trùng, diệt khuẩn dùng trong lĩnh vực gia dụng và y tế và
    trang thiết bị y tế.

    – Thông tư 24/2011/TT-BYT hướng dẫn việc nhập khẩu trang thiết bị y tế.

    – Thông tư 30/2015/TT-BYT Quy định việc nhập khẩu trang thiết bị y tế do Bộ
    trưởng Bộ Y tế ban hành.

    – Nghị định 36/2016/NĐ-CP về quản lý trang thiết bị y tế.

    Các văn bản càng về sau càng khắc phục những điểm hạn chế, những quy định
    chung chung của văn bản trước, quy định cụ thể chi tiết về điều kiện cũng như trình
    tự khi nhập khẩu trang thiết bị y tế.

    211

  11. KỶ YẾU HỘI THẢO KHOA HỌC QUỐC GIA
    PHÁP LUẬT KINH DOANH TRONG ĐIỀU KIỆN HỘI NHẬP

    Thông tư 30/2015/TT-BYT hiện vẫn đang có hiệu lực thi hành, văn bản này đã
    khắc phục rất nhiều hạn chế của các quy định trước đây. Trong đó quy định rõ các hình
    thức cấp giấy phép nhập khẩu trang thiết bị y tế:

    – Việc cấp mới giấy phép nhập khẩu trang thiết bị y tế áp dụng trong trường hợp
    thiết bị y tế lần đầu đề nghị cấp giấy phép nhập khẩu trang thiết bị y tế hoặc giấy phép
    nhập khẩu đã hết hạn mà không thực hiện việc gia hạn theo quy định tại Khoản 1 Điều
    13 Thông tư 30.

    – Việc gia hạn giấy phép nhập khẩu trang thiết bị dùng trong y tế áp dụng trong
    trường hợp thiết bị y tế đã được cấp giấy phép nhập khẩu.

    – Việc điều chỉnh nội dung của giấy phép nhập khẩu trang bị y tế áp dụng đối với
    trường hợp giấy phép nhập khẩu thiết bị y tế còn hiệu lực nhưng có thay đổi nội dung
    của giấy phép nhập khẩu. Không thực hiện việc điều chỉnh thời hạn hiệu lực của giấy
    phép nhập khẩu thiết bị y tế.

    –  Việc cấp lại giấy phép nhập khẩu trang thiết bị y tế áp dụng trong trường hợp
    giấy phép nhập khẩu trang bị y tế còn hiệu lực nhưng bị mất hoặc bị hỏng.

    Thay vì mỗi khi có đơn hàng nhập khẩu thì doanh nghiệp phải gửi 01 bộ hồ sơ
    đến Bộ Y tế để xin cấp phép. Các quy định mới về gia hạn, điều chỉnh nội dung giấy
    phép đã tạo điều kiện thuận lợi cho Doanh nghiệp hơn.

    Nghị định 36/2016/NĐ-CP quy định tại Mục 2, Chương 5 về xuất, nhập khẩu
    trang thiết bị y tế. Theo đó, số lưu hành đối với trang thiết bị y tế được quy định tại
    Điều 20 của Nghị định này được đưa vào áp dụng dần dần thay thế giấy phép nhập
    khẩu. Doanh nghiệp chỉ cần được cấp giấy chứng nhận đăng ký sổ lưu hành thì sẽ
    được nhập khẩu trang thiết bị y tế. Tuy nhiên, các điều khoản chuyển tiếp cũng như lộ
    trình để thực hiện quy định trên vẫn đang gặp phải nhiều vướng mắc.

    Như vậy, có thể thấy các quy định về nhập khẩu trang thiết liên tục thay đổi. Bộ
    Y tế ban hành liên tiếp nhiều thông tư điều chỉnh hoạt động nhập khẩu mặt hàng trang
    thiết bị y tế. Ngay cả nghị định 36/2016/NĐ-CP dù mới có hiệu lực nhưng đã trong
    quá trình dự thảo để sửa đổi bổ sung.

    Gần đây nhất Luật Quản lý Ngoại thương đã được Quốc hội thông qua vào năm
    2017 và Nghị định 69/2018/NĐ-CP của Chính phủ là văn bản hướng dẫn đã khẳng

    212

  12. KỶ YẾU HỘI THẢO KHOA HỌC QUỐC GIA
    PHÁP LUẬT KINH DOANH TRONG ĐIỀU KIỆN HỘI NHẬP

    định hình thức quản lý của Nhà nước đối với nhập khẩu trang thiết bị y tế. Nghị định
    69/2018/NĐ-CP quy định chi tiết tại Bảng VII – Phụ lục III: Danh mục hàng hóa xuất
    khẩu, nhập khẩu theo giấy phép, điều kiện thuộc phạm vi quản lý của Bộ Y tế:

    DANH MỤC HÀNG HÓA XUẤT KHẨU, NHẬP KHẨU THEO GIẤY
    PHÉP, ĐIỀU KIỆN THUỘC PHẠM VI QUẢN LÝ CỦA BỘ Y TẾ

    Hàng hóa nhập khẩu Hình thức quản lý

    4 Trang thiết bị y tế đã có số lưu hành. Được nhập khẩu theo nhu cầu không
    phải xác nhận đơn hàng.

    12 Trang thiết bị y tế chưa có số lưu hành nhập khẩu để Giấy phép nhập khẩu.
    nghiên cứu khoa học hoặc kiểm nghiệm hoặc hướng
    dẫn sử dụng, sửa chữa trang thiết bị y tế.

    13 Trang thiết bị y tế chưa có số lưu hành nhập khẩu để Giấy phép nhập khẩu.
    phục vụ mục đích viện trợ.

    14 Trang thiết bị y tế chưa có số lưu hành nhập khẩu để Giấy phép nhập khẩu.
    sử dụng cho mục đích chữa bệnh cá nhân.

    Hình thức cấp số lưu hành cho trang thiết bị y tế sẽ được sử dụng thay thế giấy
    phép nhập khẩu trước đây. Chỉ đối với các trang thiết bị y tế sử dụng vào mục đích
    nghiên cứu, cá nhân hoặc mục đích viện trợ nếu chưa có số lưu hành thì phải xin giấy
    phép nhập khẩu.

    2.3. Hiệp định Asean về trang thiết bị y tế

    Ngày 30 tháng 07 năm 2014, Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết 55/NQ-CPvề
    việc ký Hiệp định ASEAN về trang thiết bị y tế. Theo đó, Chính phủ đồng ý nội dung
    dự thảo Hiệp định ASEAN về trang thiết bị y tế. Đồng thời, ủy quyền Bộ trưởng Bộ
    Công thương Vũ Huy Hoàng thay mặt Chính phủ Việt Nam ký Hiệp định trên tại Hội
    nghị Bộ trưởng Kinh tế ASEAN lần thứ 46. Đến năm 2016, Chính phủ phê duyệt Hiệp
    định ASEAN về trang thiết bị y tế theo Nghị quyết số 17/NQ-CP ngày 26 tháng 02
    năm 2016.

    Hiệp định ASEAN về trang thiết bị y tế có vai trò quan trọng trong quá trình xây
    dựng văn bản quy phạm pháp luật của Việt Nam đối với lĩnh vực trang thiết bị y tế.
    Các khái niệm, quy trình nhập khẩu trang thiết bị y tế của Việt Nam được xây dựng
    dựa trên Hiệp định này.

    213

  13. KỶ YẾU HỘI THẢO KHOA HỌC QUỐC GIA
    PHÁP LUẬT KINH DOANH TRONG ĐIỀU KIỆN HỘI NHẬP

    Hiệp định ASEAN về trang thiết bị y tế gồm 24 Điều và 8 Phụ lục quy định chi
    tiết về quản lý trang thiết bị y tế:

    – Điều 2 của Hiệp định đưa ra định nghĩa “thiết bị y tế” gần như giống hệt với định
    nghĩa về trang thiết bị y tế quy định tại khoản 1 Điều 2 – Nghị định 36/2016/NĐ-CP.

    – Điều 3 và Phụ lục 1 của Hiệp định quy định “Những nguyên tắc cơ bản về an toàn
    và vận hành thiết bị y tế” có nhiều điểm tương đồng quy định tại Điều 3 – Nghị
    định 36/2016/NĐ-CP.

    – Điều 4 và Phụ lục 2, 3 của Hiệp định về Phân loại thiết bị y tế được quy định tương
    tự như trong Thông tư 39/2016/TT-BYT. Trong đó cách phân loại cũng như các
    quy tắc để phân loại cũng được Thông tư 39/2016/TT-BYT đưa vào gần như giữ
    nguyên nội dung trong Hiệp định.

    – Thông tư 42/2016/TT-BYT là bước thể chế hóa Điều 5 – Thẩm định sự phù hợp
    các thiết bị y tế của Hiệp định. Theo đó Việt Nam thừa nhận sự phân loại TTBYT
    theo nhóm A,B,C,D tại quốc gia thành viên của ASEAN.

    – Chương VII của Nghị định 36/2016/NĐ-CP quy định về Thông tin, nhãn trang
    thiết bị y tế cũng tương tự như các quy định tại Phụ lục 7 của Hiệp định.

    Việc ký kết Hiệp định ASEAN về trang thiết bị y tế đã tạo ra bước đột phá trong
    việc xây dựng quy phạm pháp luật điều chỉnh hoạt động nhập khẩu trang thiết bị y tế
    của Việt Nam.

    TÀI LIỆU THAM KHẢO
    1. Quốc hội, Bộ luật Dân sự năm 2015
    2. Quốc hội, Luật Quản lý Ngoại thương năm 2017
    3. Chính Phủ (2018), Nghị định 69/2018/NĐ-CP ngày 30 tháng 10 năm 2016
    4. Chính Phủ (2016), Nghị định 36/2016/NĐ-CP ngày 30 tháng 10 năm 2016
    5. Bộ Y tế (2001), Thông tư 08/2001/TT-BYT ngày 27 tháng 4 năm 2001
    6. Bộ Y tế (2001), Thông tư số 08/2001/TT-BYT ban hành ngày 27 tháng 4 năm 2001
    7. Bộ Y tế (2002), Quyết định số 437/QĐ- BYT ngày 20 tháng 02 năm 2002
    8. Bộ Y tế (2002), Thông tư 06/2002/TT-BYT ngày 30 tháng 5 năm 2002

    214

  14. KỶ YẾU HỘI THẢO KHOA HỌC QUỐC GIA
    PHÁP LUẬT KINH DOANH TRONG ĐIỀU KIỆN HỘI NHẬP

    9. Bộ Y tế (2006), Thông tư 08/2006/TT-BYTngày 13 tháng 6 năm 2006
    10. Bộ Y tế (2011 )Thông tư 24/2011/TT-BYTngày 21 tháng 6 năm 2011
    11. Bộ Y tế (2015), Thông tư số: 30/2015/TT-BYT ngày 12 tháng 10 năm 2015
    12. Bộ Y tế (2016), Thông tư số 39/2016/TT-BYT ngày 28 tháng 10 năm 2016

    215

Download tài liệu Quy định pháp luật Việt Nam về nhập khẩu trang thiết bị y tế qua các giai đoạn từ năm 2000 đến nay File Docx, PDF về máy