[Download] Một số điểm chưa thống nhất trong văn bản pháp luật ở nước ta hiện nay – Tải về File Docx, PDF

Một số điểm chưa thống nhất trong văn bản pháp luật ở nước ta hiện nay

Một số điểm chưa thống nhất trong văn bản pháp luật ở nước ta hiện nay
Nội dung Text: Một số điểm chưa thống nhất trong văn bản pháp luật ở nước ta hiện nay

Download


Tính thống nhất của pháp luật Việt Nam ngày càng cao, nhiều văn bản được ban hành với chất lượng rất cao, nhưng vẫn còn hiện tượng chưa thống nhất trong các văn bản pháp luật đã được ban hành biểu hiện ở các phương diện khác nhau. Trong phạm vi bài viết này, tác giả phân tích những điểm chưa thống nhất trong các văn bản pháp luật ở nước ta hiện nay.

Bạn đang xem: [Download] Một số điểm chưa thống nhất trong văn bản pháp luật ở nước ta hiện nay – Tải về File Docx, PDF

*Ghi chú: Có 2 link để tải tài liệu, Nếu Link này không download được, các bạn kéo xuống dưới cùng, dùng link 2 để tải tài liệu về máy nhé!
Download tài liệu Một số điểm chưa thống nhất trong văn bản pháp luật ở nước ta hiện nay File Docx, PDF về máy

Một số điểm chưa thống nhất trong văn bản pháp luật ở nước ta hiện nay

Mô tả tài liệu

Nội dung Text: Một số điểm chưa thống nhất trong văn bản pháp luật ở nước ta hiện nay

  1. NHÀ NƯỚC VÀ PHÁP LUẬT

    MỘT SỐ ĐIỂM CHƯA THỐNG NHẤT TRONG
    VĂN BẢN PHÁP LUẬT Ở NƯỚC TA HIỆN NAY
    Nguyễn Minh Đoan
    GS.TS. Trường Đại học Luật Hà Nội.

    Thông tin bài viết: Tóm tắt:
    Từ khóa: Tính thống nhất của pháp Tính thống nhất của pháp luật là điều kiện thuận lợi cho việc nhận
    luật, Hiến pháp, luật, thuật ngữ pháp lý. thức và thực hiện của các tổ chức và cá nhân, chính xác, thống
    nhất. Tính thống nhất của pháp luật Việt Nam ngày càng cao, nhiều
    văn bản được ban hành với chất lượng rất cao, nhưng vẫn còn hiện
    Lịch sử bài viết:
    tượng chưa thống nhất trong các văn bản pháp luật đã được ban
    Ngày nhận bài : 08/7/2020 hành biểu hiện ở các phương diện khác nhau. Trong phạm vi bài
    Biên tập : 17/7/2020 viết này, tác giả phân tích những điểm chưa thống nhất trong các
    Duyệt bài : 22/7/2020 văn bản pháp luật ở nước ta hiện nay.

    Article Infomation: Abstract:
    Keywords: The consistency of the laws, The consistency of the laws is a favorable condition for the
    the Constitution, laws, legal terms. perception and implementation of organizations and individuals
    in an accurate and uniform manner. The consistency of the
    Article History: Vietnamese laws is higher and higher complied, several legal
    Received : 08 Jul. 2020 documents have been issued with high quality. However, there is
    Edited : 17 Jul. 2020 still a phenomenon of inconsistency in the promulgated legal
    Approved : 22 Jul. 2020 documents, which is manifested in different aspects. Within the
    scope of this article, the author analyzes the inconsistencies in the
    current legal documents in our country.

    1. Về sử dụng thuật ngữ pháp lý nước ban hành lệnh, quyết định (Điều 91);
    Một trong những tiêu chí quan trọng để Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Bộ
    đánh giá mức độ hoàn thiện của một hệ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ ban
    thống pháp luật là ngôn ngữ sử dụng và kỹ hành văn bản pháp luật… Như vậy, giữa các
    thuật thể hiện. Theo quy định hiện hành, điều của Hiến pháp cũng chưa có sự thống
    ngôn ngữ sử dụng trong văn bản quy phạm nhất trong việc sử dụng thuật ngữ (Quốc hội
    pháp luật (VBQPPL) của Việt Nam phải là làm luật… Ủy ban thường vụ Quốc hội ra
    tiếng Việt và phải chính xác, phổ thông, cách pháp lệnh… Chính phủ, Thủ tướng Chính
    diễn đạt phải rõ ràng, dễ hiểu. Hầu hết các phủ, Bộ trưởng ban hành văn bản pháp
    VBQPPL ở nước ta đều sử dụng ngôn ngữ luật…). Câu hỏi đặt ra là vì sao cùng là hoạt
    tiếng Việt phổ thông, dễ hiểu. Tuy nhiên, động tạo ra VBQPPL những mỗi cơ quan lại
    một số VBQPPL còn sử dụng các thuật ngữ được gắn với một thuật ngữ khác nhau. Vậy,
    không thống nhất ngay trong cùng văn bản làm văn bản, ra văn bản với ban hành văn
    hoặc giữa các văn bản khác nhau để biểu đạt bản khác nhau ở những điểm nào, vì sao
    về cùng một nội dung. Ví dụ, theo quy định chúng lại được sử dụng khác nhau như vậy?
    của Hiến pháp năm 2013, Quốc hội làm hiến Cũng để chỉ các hoạt động nêu trên,
    pháp, làm luật (Điều 70); Ủy ban thường vụ Luật Ban hành VBQPPL năm 2015 (Luật
    Quốc hội ra pháp lệnh (Điều 74); Chủ tịch Ban hành VBQPPL) lại chỉ sử dụng thuật
    NGHIÊN CỨU
    Số 14 (414) – T7/2020 LẬP PHÁP 3

  2. NHÀ NƯỚC VÀ PHÁP LUẬT

    ngữ ban hành (Quốc hội ban hành luật để… Hội có những nhiệm vụ và quyền hạn… giám
    (Điều 15); Ủy ban thường vụ Quốc hội ban sát việc thi hành Hiến pháp, luật, nghị quyết
    hành pháp lệnh để… (Điều 16), thậm chí của Quốc hội, pháp lệnh, nghị quyết của Uỷ
    Luật Tổ chức Quốc hội năm 2014 (Luật Tổ ban thường vụ Quốc hội (Điều 74); Đại biểu
    chức Quốc hội) cũng quy định: Căn cứ Hiến Quốc hội phổ biến và vận động Nhân dân
    pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt thực hiện Hiến pháp và pháp luật (Điều
    Nam; Quốc hội ban hành Luật Tổ chức 79)… Câu hỏi đặt ra là tuân theo hiến pháp
    Quốc hội). Như vậy, giữa Hiến pháp với và pháp luật với chấp hành, thi hành, thực
    Luật Ban hành VBQPPL chưa có sự thống hiện hiến pháp và pháp luật có khác nhau
    nhất trong sử dụng thuật ngữ để chỉ hoạt không? Nếu Quốc hội giám sát việc tuân
    động sáng tạo VBQPPL. theo Hiến pháp, luật… thì vì sao Ủy ban
    Điều 5 Luật Tổ chức Quốc hội với tiêu thường vụ Quốc hội lại giám sát việc thi
    đề “làm luật và sửa đổi luật” quy định: hành Hiến pháp, luật… Ủy ban thường vụ
    “1. Quốc hội quyết định chương trình Quốc hội là một cơ quan của Quốc hội nên
    xây dựng luật, pháp lệnh theo đề nghị của nhiệm vụ, quyền hạn phải là một bộ phận
    Ủy ban thường vụ Quốc hội. của nhiệm vụ, quyền hạn của Quốc hội, theo
    2. Các dự án luật trước khi trình Quốc cách suy luận này phải hiểu giám sát việc thi
    hội phải được Hội đồng dân tộc hoặc Ủy hành Hiến pháp, luật phải nằm trong giám
    ban của Quốc hội thẩm tra, Ủy ban thường sát việc tuân theo Hiến pháp, luật. Vậy, tuân
    vụ Quốc hội cho ý kiến. theo và thi hành Hiến pháp, luật… khác
    3. Quốc hội thảo luận, xem xét, thông nhau ở những điểm nào?
    qua dự án luật tại một hoặc nhiều kỳ họp Cũng về hoạt động này, Điều 113 Hiến
    Quốc hội căn cứ vào nội dung của dự án pháp quy định: Hội đồng nhân dân… giám
    luật”. sát việc tuân theo Hiến pháp và pháp luật ở
    Như vậy, nếu Luật Ban hành VBQPPL địa phương và việc thực hiện nghị quyết của
    hiểu thuật ngữ “làm luật” với “ban hành Hội đồng nhân dân. Nghị quyết của Hội
    luật” cùng một nghĩa, thì theo quy định của đồng nhân dân là văn bản quy phạm pháp
    Luật Tổ chức Quốc hội, “làm luật” khác với luật, là một bộ phận của pháp luật. Vậy, vì
    “ban hành luật”. sao lại phải sử dụng hai thuật ngữ là “giám
    Việc sử dụng các thuật ngữ khác trong sát việc tuân theo pháp luật” và “giám sát
    Hiến pháp và văn bản luật cũng rất đa dạng việc thực hiện nghị quyết”.
    và chưa thống nhất. Ví dụ, Hiến pháp năm Theo quy định của Hiến pháp, công dân
    2013 quy định: Công dân có nghĩa vụ tuân có nghĩa vụ tuân theo Hiến pháp và pháp
    theo Hiến pháp và pháp luật; tham gia bảo luật, vậy họ có nghĩa vụ thi hành và chấp
    vệ an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội hành Hiến pháp, pháp luật không? Đại biểu
    và chấp hành những quy tắc sinh hoạt công Quốc hội sao không vận động nhân dân tuân
    cộng (Điều 46); Viện kiểm sát nhân dân có theo và thi hành Hiến pháp, pháp luật mà lại
    nhiệm vụ bảo vệ pháp luật, bảo vệ quyền con vận động nhân dân thực hiện Hiến pháp,
    người, quyền công dân, bảo vệ chế độ xã hội pháp luật? Viện kiểm sát nhân dân sao lại chỉ
    chủ nghĩa, bảo vệ lợi ích của Nhà nước, bảo đảm cho pháp luật được chấp hành
    quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nghiêm chỉnh, thống nhất mà không phải là
    nhân, góp phần bảo đảm pháp luật được bảo đảm cho Hiến pháp và pháp luật được
    chấp hành nghiêm chỉnh và thống nhất tuân theo, thi hành, chấp hành nghiêm chỉnh,
    (Điều 107); Quốc hội có nhiệm vụ và quyền thống nhất. Vấn đề đặt ra là nên hiểu về nội
    hạn: Thực hiện quyền giám sát tối cao việc hàm của các thuật ngữ trong Hiến pháp, pháp
    tuân theo Hiến pháp, luật và nghị quyết của luật Việt Nam như thế nào cho đúng.
    Quốc hội (Điều 70); Uỷ ban thường vụ Quốc Dưới góc độ ngôn ngữ, các thuật ngữ

    4 NGHIÊN CỨU
    LẬP PHÁP Số 14 (414) – T7/2020

  3. NHÀ NƯỚC VÀ PHÁP LUẬT

    nêu trên sẽ được hiểu không giống nhau. tuân thủ pháp luật, thi hành pháp luật, sử
    Theo Đại từ điển tiếng Việt (Nxb. Văn hóa dụng pháp luật là các hình thức thực hiện
    thông tin, Hà Nội, 1998) thì “tuân” là nghe pháp luật của mọi chủ thể của các quan hệ
    theo, làm đúng theo điều đã định ra; “tuân pháp luật”4. Tương tự như vậy, Từ điển Luật
    thủ” là giữ đúng, làm đúng theo điều đã quy học năm 2006 của Viện Khoa học pháp lý,
    định; “chấp hành” là làm đúng theo điều tổ Bộ Tư pháp cũng xác định: Thực hiện pháp
    chức quyết định, đề ra; “thi hành” là thực luật là “hành vi của chủ thể (hành động hoặc
    hiện điều đã chính thức quyết định; “thực không hành động) được tiến hành phù hợp
    hiện” là làm cho trở thành cái có thật bằng với quy định, yêu cầu của pháp luật, tức là
    hoạt động cụ thể hoặc làm theo trình tự, không trái, không vượt quá khuôn khổ mà
    phép tắc nhất định1. Tương tự như vậy, Từ pháp luật quy định”. Có bốn hình thức thực
    điển tiếng Việt (Nxb. Đà Nẵng – Trung tâm hiện pháp luật gồm: Tuân thủ pháp luật là
    từ điển học, Đà Nẵng, 2003) cũng cho rằng, “hình thức thực hiện pháp luật một cách thụ
    “tuân” là làm đúng theo một cách có ý thức động, thể hiện ở sự kiềm chế của chủ thể
    điều đã định ra hoặc coi như đã định ra; không vi phạm các quy định cấm đoán của
    “tuân thủ” là giữ và làm đúng theo điều đã pháp luật”; thi hành pháp luật là: “hình thức
    quy định; “chấp hành” là làm theo điều do thực hiện pháp luật một cách chủ động. Chủ
    tổ chức định ra; “thực hiện” là bằng hoạt thể pháp luật phải thực hiện một thao tác
    động làm cho trở thành sự thật 2… nhất định mới có thể thực hiện pháp luật
    Trong khoa học pháp lý Việt Nam và ở được”; sử dụng pháp luật là “khả năng của
    một số quốc gia trên thế giới, các thuật ngữ các chủ thể pháp luật có thể sử dụng, khai
    nêu trên được giải thích với nội hàm khá thác hay không sử dụng, khai thác, hưởng
    thống nhất như sau: Giáo trình Lý luận nhà quyền mà pháp luật đã dành cho mình”; áp
    nước và pháp luật của các cơ sở đào tạo luật dụng pháp luật là “hoạt động của cơ quan
    đều cho rằng, “thực hiện pháp luật” là hành nhà nước có thẩm quyền dựa trên các quy
    vi thực tế, hợp pháp, có mục đích của các định của pháp luật để giải quyết, xử lý
    chủ thể được hình thành trong quá trình hiện những vấn đề cụ thể thuộc trách nhiệm của
    thực hóa các quy định của pháp luật và có mình trái, không vượt quá khuôn khổ mà
    các hình thức thực hiện pháp luật như: “tuân pháp luật đã quy định”5. Như vậy, “thực hiện
    thủ pháp luật, thi hành pháp luật, sử dụng pháp luật” là làm cho các quy định của pháp
    pháp luật, áp dụng pháp luật”3. Từ điển bách luật trở thành hiện thực bằng hoạt động cụ
    khoa Việt Nam (của Hội đồng quốc gia chỉ thể với bốn cách thức là: tuân thủ pháp luật
    đạo biên soạn Từ điển bách khoa Việt Nam) (đối với quy phạm cấm), thi hành pháp luật
    cũng mô tả, “Thực hiện pháp luật” là đưa (đối với quy phạm bắt buộc), sử dụng pháp
    pháp luật vào đời sống. Gồm các hình thức luật (đối với quy phạm quy định quyền, tự
    cơ bản là áp dụng pháp luật, tuân thủ pháp do pháp lý), áp dụng pháp luật (đối với chủ
    luật, sử dụng pháp luật. Áp dụng pháp luật thể có thẩm quyền). Các tài liệu trên không
    là hoạt động của các cơ quan công quyền đề cập đến “chấp hành pháp luật” và “tuân
    (Tòa án, các cơ quan hành chính nhà nước); theo pháp luật”. Điều này cho thấy, đã không

    1 Xem, Bộ Giáo dục và Đào tạo, Đại từ điển tiếng Việt, Nguyễn Như Ý chủ biên, Nxb. Văn hóa thông tin, Hà
    Nội 1998, tr.1744, 329, 1471, 42.
    2 Xem, Viện Ngôn ngữ học, Từ điển tiếng Việt, Nxb. Đà Nẵng- Trung tâm từ điển học, 2003, tr.1601, 143, 876.
    3 Xem, Giáo trình Lý luận về nhà nước và pháp luật của Trường Đại học Luật Hà Nội, tr.401- 403; Giáo trình
    Lý luận về nhà nước và pháp luật của Khoa luật Đại học Quốc gia Hà Nội.
    4 Từ điển bách khoa Việt Nam, Nxb. Từ điển bách khoa, Hà Nội, 2005, quyển 4 tr.344.
    5 Viện Khoa học pháp lý Bộ tư pháp, Từ điển Luật học, Nxb. Tư pháp, 2006, tr.758.
    NGHIÊN CỨU
    Số 14 (414) – T7/2020 LẬP PHÁP 5

  4. NHÀ NƯỚC VÀ PHÁP LUẬT

    có sự thống nhất giữa khoa học pháp lý và pháp và theo dõi việc thi hành Hiến pháp thì
    các văn bản pháp luật Việt Nam trong việc mới đầy đủ. Bên cạnh đó, Hiến pháp trao
    sử dụng một số thuật ngữ. cho Chính phủ nhiệm vụ tổ chức thi hành
    Việc sử dụng các thuật ngữ pháp lý Hiến pháp, luật… (Điều 96), Bộ trưởng, Thủ
    không thống nhất trong các văn bản pháp trưởng cơ quan ngang bộ tổ chức thi hành
    luật, đặc biệt là Hiến pháp và văn bản luật sẽ pháp luật và theo dõi thi hành pháp luật…
    ảnh hưởng đến sự thống nhất trong nhận (Điều 99), nhưng lại không quy định cho
    thức, giải thích và thực hiện pháp luật cũng Chính phủ nhiệm vụ “theo dõi thi hành Hiến
    như trong hoạt động nghiên cứu, giảng dạy. pháp, luật…” là không tương xứng với
    Câu hỏi đặt ra ở đây là: lý luận có xuất phát nhiệm vụ tổ chức thi hành Hiến pháp, luật…
    từ thực tiễn cuộc sống hay chưa và thực tiễn của Chính phủ.
    đã được soi đường bằng lý luận chưa, trong Quốc hội, Hội đồng nhân dân đều là các
    trường hợp này lý luận hay thực tiễn phải cơ quan quyền lực nhà nước, nếu Điều 4
    thay đổi để tiệm cận lẫn nhau? Hiến pháp 1959 và Điều 6 ở các Hiến pháp
    2. Việc quy định nhiệm vụ, quyền hạn cho năm 1980, năm 1992 đều quy định: Quốc
    các cơ quan nhà nước hội và Hội đồng nhân dân là những cơ quan
    Việc quy định nhiệm vụ và quyền hạn đại diện cho ý chí và nguyện vọng của nhân
    cho các cơ quan nhà nước trong các Hiến dân, do nhân dân bầu ra và chịu trách nhiệm
    pháp và văn bản luật cũng chưa thống nhất. trước nhân dân, thì Hiến pháp năm 2013 chỉ
    Theo quy định của Hiến pháp, Thủ tướng quy định: “Hội đồng nhân dân chịu trách
    Chính phủ có nhiệm vụ, quyền hạn: Tổ chức nhiệm trước Nhân dân địa phương và cơ
    thi hành pháp luật (Điều 98); Bộ trưởng, Thủ quan nhà nước cấp trên” (Điều 113). Như
    trưởng cơ quan ngang bộ là thành viên Chính vậy, trách nhiệm của Quốc hội và Hội đồng
    phủ tổ chức thi hành và theo dõi việc thi hành nhân dân trước nhân dân không được quy
    pháp luật liên quan đến ngành, lĩnh vực trong định giống nhau. Câu hỏi đặt ra là vì sao
    phạm vi toàn quốc (Điều 99); Chính quyền Quốc hội là cơ quan đại biểu cao nhất của
    địa phương tổ chức và bảo đảm việc thi hành Nhân dân, do Nhân dân cả nước bầu ra
    Hiến pháp, pháp luật tại địa phương (Điều nhưng Hiến pháp lại không phải “chịu trách
    112); Uỷ ban nhân dân tổ chức việc thi hành nhiệm trước Nhân dân”?
    Hiến pháp và pháp luật ở địa phương; tổ 3. Kiến nghị
    chức thực hiện nghị quyết của Hội đồng nhân Những vấn đề chúng tôi nêu trên có ảnh
    dân và thực hiện các nhiệm vụ do cơ quan hưởng không nhỏ đến việc nhận thức, giải
    nhà nước cấp trên giao (Điều 114)… thích, thực hiện pháp luật và truyền bá khoa
    Những quy định trên cho thấy, Thủ học pháp lý trong xã hội. Việc sử dụng
    tướng Chính phủ, bộ trưởng, thủ trưởng cơ không thống nhất các thuật ngữ pháp lý
    quan ngang bộ chỉ được tổ chức thi hành trong các văn bản pháp luật sẽ gây nhiều
    pháp luật (Điều 98), tổ chức thi hành và theo phiền hà cho việc xây dựng, thực hiện pháp
    dõi việc thi hành pháp luật (Điều 99). Các
    luật, các đại biểu Quốc hội, đại biểu Hội
    cơ quan trên không được tổ chức thi hành và
    theo dõi thi hành Hiến pháp, còn chính đồng nhân dân, các luật gia, người dân… tốn
    quyền địa phương thì lại được tổ chức và bảo kém rất nhiều thời gian, công sức trong việc
    đảm việc việc thi hành Hiến pháp và pháp tranh cãi về thuật ngữ pháp lý và nội hàm
    luật (Điều 112) giám sát việc tuân theo Hiến của nó. Để khắc phục những tình trạng này,
    pháp và pháp luật (Điều 113). chúng tôi cho rằng, cần chuẩn hóa và thống
    Chúng tôi cho rằng, Thủ tướng Chính nhất nội hàm của các thuật ngữ pháp lý
    phủ và các Bộ trưởng, thủ trưởng cơ quan thông qua việc ban hành Luật về các thuật
    ngang bộ cũng phải tổ chức thi hành Hiến ngữ pháp lý hoặc xây dựng Bộ từ điển về
    (Xem tiếp trang 31)
    6 NGHIÊN CỨU
    LẬP PHÁP Số 14 (414) – T7/2020

Download tài liệu Một số điểm chưa thống nhất trong văn bản pháp luật ở nước ta hiện nay File Docx, PDF về máy