Tài LiệuTài Liệu Về Kinh Doanh Tiếp Thị

[Download] Giáo trình Quản trị quan hệ khách hàng (Nghề: Quản trị doanh nghiệp vừa và nhỏ) – Trường CĐ Cộng đồng Lào Cai – Tải về File Word, PDF

Giáo trình Quản trị quan hệ khách hàng (Nghề: Quản trị doanh nghiệp vừa và nhỏ) – Trường CĐ Cộng đồng Lào Cai

Giáo trình Quản trị quan hệ khách hàng (Nghề: Quản trị doanh nghiệp vừa và nhỏ) – Trường CĐ Cộng đồng Lào Cai

Nội dung Text: Giáo trình Quản trị quan hệ khách hàng (Nghề: Quản trị doanh nghiệp vừa và nhỏ) – Trường CĐ Cộng đồng Lào Cai

Bạn đang xem: [Download] Giáo trình Quản trị quan hệ khách hàng (Nghề: Quản trị doanh nghiệp vừa và nhỏ) – Trường CĐ Cộng đồng Lào Cai – Tải về File Word, PDF

(NB) Sau khi học xong giáo trình Quản trị quan hệ khách hàng sinh viên có thể: Nắm được các khái niệm cốt lõi trong CRM; Hiểu được cách áp dụng các thành tố trong mô hình IDIC để tạo ra và quản trị quan hệ khách hàng hiệu quả; Thực hiện được những đo lường marketing theo khách hàng; Sử dụng được cơ sở dữ liệu khách hàng hiệu quả, thực thi được chiến lược CRM; Tăng kĩ năng làm việc nhóm, thảo luận và bảo vệ các quyết định chiến lược về CRM.

Giáo trình Quản trị quan hệ khách hàng (Nghề: Quản trị doanh nghiệp vừa và nhỏ) – Trường CĐ Cộng đồng Lào Cai

Mô tả tài liệu

Nội dung Text: Giáo trình Quản trị quan hệ khách hàng (Nghề: Quản trị doanh nghiệp vừa và nhỏ) – Trường CĐ Cộng đồng Lào Cai

  1. HỌC PHẦN
    QUẢN TRN QUAN HỆ KHÁCH HÀNG
    (Customer Relationship Management)
    A. Quy cách môn học
    Tổng số tiết: 30 tiết
    – Lý thuyết: 20 tiết
    – Thực hành: 10 tiết
    Số tín chỉ: 2
    B. Liên hệ với môn học khác
    Học phần tiên quyết: Marketing căn bản
    C. Tóm tắt nội dung môn học
    Môn học nghiên cứu tổng thể về quản trị quan hệ khách hàng (CRM) gồm chiến lược,
    những đo lường marketing, tổ chức, sử dụng cơ sở dữ liệu khách hàng… Qua việc phối hợp lý
    thuyết và thực hành, môn học giúp sinh viên trả lời được các câu hỏi như: Thế nào là CRM?
    CRM giúp ta đạt được gì và đạt được như thế nào? Cách thức thực hiện chiến lược CRM
    trong tổ chức?
    D. Mục tiêu môn học
    Sau khi học xong sinh viên có thể:
    – Nắm được các khái niệm cốt lõi trong CRM
    – Hiểu được cách áp dụng các thành tố trong mô hình IDIC để tạo ra và quản trị quan hệ
    khách hàng hiệu quả.
    – Thực hiện được những đo lường marketing theo khách hàng.
    – Sử dụng được cơ sở dữ liệu khách hàng hiệu quả, thực thi được chiến lược CRM.
    – Tăng kĩ năng làm việc nhóm, thảo luận và bảo vệ các quyết định chiến lược về CRM.
    E. Phương thức tiến hành
    Ngoài việc tham dự giờ giảng trên lớp, tự học ở nhà, sinh viên phải hoàn thành:
    – Bài tập cá nhân: Trả lời một câu hỏi do giáo viên cung cấp vào giữa kì (10%).
    – Bài tập nhóm: Viết một vấn đề liên quan đến nội dung của học phần hoặc về thực tiễn
    Quan hệ khách hàng ở một tổ chức do sinh viên tự chọn (30%).
    – Thi kết thúc học phần: 60%.

    2

  2. Chương 1: TỔNG QUAN VỀ QUẢN TRN QUAN HỆ KHÁCH HÀNG ………………………. 4
    1.1 Marketing, CRM và giá trị khách hàng ……………………………………………………………. 4
    1.1.1 Một số khái niệm về marketing ……………………………………………………………….. 4
    1.1.2 CRM – khái niệm và đặc điểm ………………………………………………………………… 5
    1.1.3 Giá trị khách hàng …………………………………………………………………………………. 9
    1.2 Tầm quan trọng của CRM ……………………………………………………………………………… 9
    1.3 Những tư tưởng về quan hệ khách hàng …………………………………………………………. 11
    1.3.1 Đặc điểm của một mối quan hệ ……………………………………………………………… 11
    1.3.2 Thuyết quan hệ ……………………………………………………………………………………. 17
    1.3.3 Quá trình phát triển quan hệ ………………………………………………………………….. 24
    Chương 2: MÔ HÌNH IDIC TRONG QUẢN TRN QUAN HỆ KHÁCH HÀNG …………. 28
    2.1 Mô hình IDIC và lòng tin ………………………………………………………………………………….. 28
    2.1.1 Lòng tin và những mối quan hệ ……………………………………………………………… 28
    2.1.2 Mô hình IDIC trong CRM …………………………………………………………………….. 29
    2.2 Nhận diện khách hàng ………………………………………………………………………………………. 30
    2.3 Phân biệt khách hàng ………………………………………………………………………………………… 34
    2.3.1 Phân biệt khách hàng theo giá trị………………………………………………………………….. 34
    2.3.2 Phân biệt khách hàng theo nhu cầu ………………………………………………………………. 39
    2.4 Tương tác với khách hàng …………………………………………………………………………………. 42
    2.5 Tùy biến theo khách hàng………………………………………………………………………………….. 51
    Chương 3: NHỮNG ĐO LƯỜNG MARKETING THEO KHÁCH HÀNG TRONG
    CRM……………………………………………………………………………………………………………………….. 63
    3.1 Đo lường trong marketing truyền thống ………………………………………………………………. 63
    3.1.1 Đo lường thị phần ………………………………………………………………………………………. 63
    3.1.2 Đo lường tăng trưởng doanh số ……………………………………………………………………. 63
    3.2 Đo lường trong Marketing dựa trên khách hàng …………………………………………………… 64
    3.2.1 Đo lường dựa trên khách hàng chính…………………………………………………………….. 64
    3.2.2 Đo lường dựa trên khách hàng đại chúng………………………………………………………. 68
    3.2.3 Đo lường dựa trên khách hàng chiến lược……………………………………………………… 71
    Chương 4: SỬ DỤNG CƠ SỞ DỮ LIỆU KHÁCH HÀNG ………………………………………… 77
    4.1 Cơ sở dữ liệu khách hàng ………………………………………………………………………………….. 77
    4.1.1 Phân biệt dữ liệu với thông tin …………………………………………………………………….. 77
    4.1.2 Phân tích cơ sở dữ liệu khách hàng ………………………………………………………………. 78
    4.2 Quản lý cơ sở dữ liệu………………………………………………………………………………………… 80
    Chương V: CRM CHIẾN LƯỢC VÀ DỰ ÁN CRM …………………………………………………. 83
    5.1 CRM chiến lược ………………………………………………………………………………………………. 83
    5.1.1 Các hoạt động của CRM chiến lược……………………………………………………………… 83
    5.1.2 Các bước hình thành CRM chiến lược ………………………………………………………….. 85
    5.2 Dự án CRM …………………………………………………………………………………………………….. 87
    5.2.1 Thành phần của hệ thống CRM, dự án CRM …………………………………………………. 87
    5.2.2 Ứng dụng của CRM – lợi nhuận và chi phí……………………………………………………. 87
    5.2.3 Giải pháp triển khai CRM …………………………………………………………………………… 88

    3

  3. Chương 1: TỔNG QUAN VỀ QUẢN TRN QUAN HỆ KHÁCH HÀNG
    1.1 Marketing, CRM và giá trị khách hàng
    1.1.1 Một số khái niệm về marketing
    Marketing: Marketing là một chức năng thuộc về tổ chức và là một tập hợp các quá trình
    sáng tạo, truyền thông và chuyển giao giá trị cho các khách hàng, quản trị các mối quan hệ
    khách hàng nhằm đem lại lợi ích cho tổ chức và các bên quan tâm của tổ chức (Hiệp hội
    Marketing Hoa Kỳ – AMA, 2004). Theo quan điểm marketing, hai vấn đề quan trọng để đạt
    được lợi ích: Một là sáng tạo, truyền thông và chuyển giao giá trị cho khách hàng; Hai là quản
    trị các mối quan hệ khách hàng.
    Cho đến đầu những năm 80, hầu hết những nhà marketing tập trung vào việc thâu tóm
    khách hàng qua việc phát triển marketing mix (kết hợp tối ưu sản phNm, địa điểm, xúc tiến và
    giá để đát mục tiêu phân đoạn thị trường – 4P). Sử dụng phương tiện truyền thông đại chúng,
    những thông điệp như nhau được gửi đến từng khách hàng. Sản phNm và giá được phát triển
    để thu hút người tiêu dùng và những đại lý phân phối được chuNn hóa. N gười ta tập trung vào
    việc phát triển hệ thống thang đo kinh tế, chi phí ở đây là chi phí sao chép chứ không phải tùy
    biến. Các doanh nghiệp chú ý để nguồn hàng vận chuyển liên tục nhằm có nhiều khách hàng
    hơn. Một khi khách hàng tiềm năng trở thành khách hàng, doanh nghiệp sẽ bán cho họ nhờ
    xúc tiến, ngoài tên và địa chỉ, việc bán không được cá nhân hóa. Theo C. Gronroos, đây là
    cách tiếp cận hoàn toàn phù hợp với ngành công nghiệp hàng hóa được đóng gói ở Bắc Mỹ.
    Sự thay đổi này được xem là marketing “được cách mạng hóa” (hay còn gọi là bước dịch
    chuyển). N hững nhà marketing bắt đầu dịch chuyển từ việc thâu tóm khách hàng mới đến duy
    trì, củng cố, nuôi đưỡng khách hàng thông qua các chiến lược, sách lược gọi là Quản trị quan
    hệ khách hàng (CRM) (Baran và cộng sự, 2008).
    Marketing quan hệ:
    Cùng thởi điểm đầu những năm 80, các doanh nghiệp bắt đầu làm việc với các bên khác
    trong chuỗi giá trị để mang lại giá trị lớn hơn cho khách hàng, thường là theo chiều dọc, liên
    minh chiến lược, những dự án chung… Từ đó, những nhà marketing mở rộng công nghệ
    CRM của mình để bao hàm cả quản trị quan hệ đối tác (partner relationship management –
    PRM). Mục tiêu của marketing quan hệ là xây dựng khế ước giữa các đối tác dựa trên sự hài
    lòng, sự tín nhiệm và sự cam kết để đạt được những giao dịch làm hài lòng các bên. N hững
    đối tác này có thể là “nội bộ” (nhân viên, thành viên hội đồng, nhà đầu tư, chuyên gia phân
    tích rủi ro), có thể là “bên ngoài” (các thành viên trong kênh gần với khách hàng cuối cùng,
    khách hàng) hay “bên ủng hộ” (các bên về luật, chính trị, các trung gian điều tiết, cộng đồng).
    Marketing quan hệ đưa marketing về cội rễ, là bước dịch chuyển lớn nhất trong lý luận và
    thực tiễn marketing suốt hơn 50 năm qua (Gronroos, 1996).

    4

  4. Marketing quan hệ có mục tiêu xây dựng những mối quan hệ lâu dài, thỏa mãn các bên
    quan trọng như khách hàng, nhà cung cấp, nhà phân phối và các bên khác nhằm kiếm được và
    duy trì công việc kinh doanh (Kotler và Keller, 2005).
    Marketing quan hệ và CRM có nhiều điểm giống hơn là khác dù marketing quan hệ nói
    lên quan hệ với cả khách hàng và đối tác còn cụm từ CRM chỉ nói lên quan hệ với khách
    hàng. Hơn nữa, cả marketing quan hệ và CRM là chiến lược kinh doanh toàn doanh nghiệp,
    không bị giới hạn như marketing truyền thống, chỉ tập trung ở bộ phận marketing. CRM phải
    được tích hợp với mọi chức năng của doanh nghiệp để thành công. Về khái niệm, CRM tập
    trung vào những thành phần tác nghiệp của quan hệ hơn là marketing quan hệ. Marketing
    quan hệ được thực thi thông qua hệ thống CRM (Baran và cộng sự, 2008).
    1.1.2 CRM – khái niệm và đặc điểm
    Khái niệm CRM
    CRM – Customer Relationship Management là một hoạt động kinh tế khó định nghĩa bởi
    được ứng dụng vào nhiều cấp độ khác nhau của khách hàng như khách hàng là nhà phân phối,
    nhà bán buôn, đối tác, người tiêu dùng. CRM khi ứng dụng cho quan hệ dạng B2B hay B2C
    cũng khác nhau (chẳng hạn tự động hóa lực lượng bán thích hợp cho quan hệ B2B hơn). Kết
    cấu của hệ thống CRM cũng sẽ khác nhau tùy theo quy mô doanh nghiệp, dù các doanh
    nghiệp có mục tiêu như nhau.
    Hộp 1.1 Các quan điểm về CRM
    Xem CRM như gói phần mềm, hệ thống hay công nghệ
    Hệ thống CRM là gói phần mềm có thể hiệu chỉnh thông số để tích hợp và quản trị mọi
    khía cạnh tương tác với khách hàng trong tổ chức và cải thiện khả năng của tổ chức trong việc
    xử lí dịch vụ khách hàng, sales, marketing, những giao dịch trực tuyến và đặt hàng (Green và
    Ridings, 2002).
    CRM là một quá trình thu thập thông tin để tăng hiểu biết về việc quản trị quan hệ của tổ
    chức với khách hàng của mình… Đó là một chiến lược kinh doanh mà công nghệ thông tin
    được sử dụng để cung cấp cho doanh nghiệp quan điểm toàn diện, đáng tin cậy, tích hợp với
    cơ sở khách hàng, qua đó mọi quá trình và những tương tác với khách hàng giúp duy trì và
    mở rộng quan hệ có lợi cho cả đôi bên. CRM do đó là một kỹ thuật hay một tập hợp các quá
    trình được thiết kế để thu thập dữ liệu và cung cấp thông tin hỗ trợ tổ chức đánh giá các tùy
    chọn chiến lược (Zikmund và cộng sự, 2003).
    Xem CRM là việc lưu trữ và phân tích dữ liệu
    CRM là quá trình lưu trữ và phân tích một lượng lớn dữ liệu từ bộ phận bán hàng, trung
    tâm dịch vụ khách hàng, việc mua thực tế, đi sâu và hành vi khách hàng. CRM cũng cho phép
    doanh nghiệp đối xử khác nhau đối với những dạng khách hàng khác nhau (Hamilton, 2001).

    5

  5. CRM là việc khai thác và phân tích các cơ sở dữ liệu marketing và sử dụng các công nghệ
    thông tin nhằm đánh giá tình hình của doanh nghiệp và xác định các phương pháp cho phép
    cực đại giá trị lâu dài (lifetime value) của từng khách hàng đối với doanh nghiệp (Kumar và
    Reinartz, 2006).
    Xem CRM như sự thay đổi văn hóa trong tổ chức
    CRM là sự thay đổi văn hóa đầu tiên, tốt nhất của một tổ chức, chẳng hạn thay đổi cách
    thức kinh doanh với công nghệ cao tại mỗi điểm tiếp xúc khách hàng (Anton và Petouhoff,
    2002).
    Xem CRM như một hoạt động quản trị tập trung vào Các mối quan hệ chứ không phải
    Các giao dịch
    Định nghĩa rộng hơn của CRM bao gồm tất cả các hoạt động biến khách hàng ngẫu nhiên
    thành khách hàng trung thành nhờ làm hài lòng hoặc hơn cả yêu cầu của họ tới mức họ sẽ
    mua lại (Swift, 2001).
    CRM là quá trình ra các quyết định quản trị với mục tiêu sau cùng là gia tăng giá trị của
    cơ sở khách hàng thông qua các mối quan hệ tốt hơn với các khách hàng dựa trên cơ sở cá
    biệt theo khách hàng (Peppers và Rogers, 2004).
    Xem CRM như một hoạt động quản trị nhu cầu
    CRM là quá trình quản trị năng động mối quan hệ khách hàng-doanh nghiệp để khách
    hàng quyết định tiếp tục trao đổi thương mại có lợi cho cả đôi bên và ngăn cản họ tham gia
    vào những trao đổi không sinh lợi cho doanh nghiệp (Bergeron, 2002).
    Xem CRM như một chiến lược tập trung vào khách hàng hiện tại
    CRM bao gồm những tiến trình kinh doanh mà tổ chức thực hiện nhằm nhận diện, lựa
    chọn, thâu tóm, nuôi dưỡng, duy trì và phục vụ khách hàng tốt hơn. N hững tiến trình này bao
    hàm thỏa thuận end-to-end của tổ chức với khách hàng và triển vọng về mối quan hệ với
    khách hàng qua thời gian (Bodenberg, 2001).
    CRM là một chiến lược kinh doanh trong đó doanh thu, lợi nhuận và sự hài lòng khách
    hàng đạt được nhờ tổ chức phân đoạn khách hàng, nuôi dưỡng sự hài lòng khách hàng và thực
    thi các quá trình tập trung vào khách hàng. Công nghệ CRM nên đi sâu vào khách hàng, tăng
    cường tiếp cận khách hàng, tương tác và hội nhập với khách hàng hiệu quả hơn qua tất cả các
    kênh và các bộ phận chức năng của doanh nghiệp (Gartner Group).
    Xem CRM như khả năng tác nghiệp, nhấn mạnh vào quan hệ sinh lợi
    CRM là khả năng tạo dựng mối quan hệ sinh lợi trong dài hạn với các khách hàng tốt nhất
    thông qua việc khai thác một tập hợp các điểm tiếp xúc (Lefébure và Venturi, 2001).

    6

  6. CRM là quá trình chọn lựa những khách hàng mà doanh nghiệp có thể phục vụ một cách
    sinh lợi nhất và thiết lập những tương tác riêng biệt giữa doanh nghiệp với từng khách hàng
    (Kumar và Reinartz, 2006).
    Theo quan điểm xem CRM là một hệ thống, CRM phải làm tốt ba việc là thu thập dữ liệu
    khách hàng tại mọi điểm tiếp xúc (qua điện thoại, web, e-mail hay các giao dịch cá nhân), lưu
    kho dữ liệu để cung cấp dữ liệu theo cách dễ tiếp cận nhất, công bố thông tin được phép sử
    dụng dựa trên dữ liệu. Bốn thành tố công nghệ một hệ thống CRM cần có sẽ là kho dữ liệu
    (chứa dữ liệu về khách hàng, hợp đồng, giao dịch, kênh), công cụ phân tích để nhận diện hành
    vi khách hàng, công cụ quản trị chiến dịch để phát triển, đánh giá hiệu quả marketing và giao
    diện để duy trì cơ sở dữ liệu.
    Định nghĩa CRM dựa trên công nghệ cụ thể, hoàn thiện nhất cho rằng CRM là kỹ thuật tự
    động, tích hợp các tiến trình kinh doanh theo chiều ngang liên quan đến các điểm tiếp xúc
    trực tiếp với khách hàng (front office – như bộ phận sales, marketing, dịch vụ khách hàng) qua
    nhiều kênh có mối liên hệ với nhau. Ứng dụng CRM phải kết hợp cả kỹ thuật tác nghiệp
    (quản trị các quá trình kinh doanh dựa trên giao dịch) và kỹ thuật phân tích (quản trị các quá
    trình kinh doanh dựa trên dữ liệu) (Peel, 2002). Tuy nhiên, chính Peel sau đó cũng cho rằng
    CRM không chỉ về công nghệ mà là việc phát triển những mối quan hệ thích hợp với khách
    hàng qua sự giao thiệp để tạo nên lợi nhuận dài hạn.
    Khi hệ thống CRM thất bại, CRM thiên về yếu tố văn hóa chứ không phải công nghệ. N
    hiều doanh nghiệp tập trung vào khía cạnh đối lập với quan hệ (chẳng hạn như giao dịch).
    Đây chỉ là quan điểm ngắn hạn, đơn thuần tập trung vào sự trao đổi sản phNm dịch vụ để thu
    tiền của doanh nghiệp. Marketing giao dịch xem việc bán là kết thúc của quan hệ còn
    marketing quan hệ lại xem đó là sự khởi đầu.
    Swift đã cho rằng mục tiêu của CRM là tăng cơ hội (mua lại của khách hàng) nhờ cải
    thiện quá trình giao thiệp với đúng khách hàng, cung cấp đúng sản phNm với giá họ cần qua
    đúng kênh, đúng lúc.
    CRM được đặt nền tảng dựa trên bốn nguyên lý: (1) khách hàng nên được quản trị như tài
    sản quan trọng, (2) không phải tất cả các khách hàng đều như nhau, (3) khách hàng khác nhau
    về nhu cầu, thị hiếu, hành vi mua, (4) hiểu khách hàng tốt hơn giúp doanh nghiệp cung ứng
    tốt hơn, tối đa hóa toàn bộ giá trị. Doanh nghiệp càng hiểu khách hàng thì càng tăng cơ hội
    thâm nhập thị trường và tăng phần đóng góp của khách hàng (Kutner và Cripps, 1997).
    Ở dạng chung nhất, CRM có thể được xem là một tập hợp các hoạt động kinh doanh được
    thiết kế đơn giản để đặt một doanh nghiệp trong mối liên hệ ngày càng thân thiện với khách
    hàng của mình nhằm hiểu hơn và ngày càng gia tăng giá trị của mỗi khách hàng. Đó là cách
    tiếp cận mở về phía doanh nghiệp nhằm hiểu và gây ảnh hưởng đến hành vi khách hàng thông

    7

  7. qua sự giao thiệp nhằm cải thiện việc thâu tóm, duy trì khách hàng và khả năng sinh lợi của
    khách hàng.
    Đặc trưng của CRM
    CRM cho phép nhận dạng, thu hút và làm trung thành những khách hàng tốt nhất nhằm
    đạt doanh số và lợi nhuận cao hơn. CRM tạo dựng những mối quan hệ lâu dài, có ý nghĩa,
    mang tính cá nhân với các khách hàng, những người sẽ tạo ra thu nhập cho doanh nghiệp
    trong tương lai.
    CRM phát triển và hoàn thiện các mối quan hệ với các khách hàng qua việc gia tăng hoạt
    động kinh doanh với từng khách hàng hiện tại của doanh nghiệp (cross-selling, up-selling).
    CRM đưa doanh nghiệp đến gần các khách hàng hơn, để hiểu rõ hơn từng người, để
    chuyển giao giá trị lớn hơn cho từng người và làm cho từng người trở nên có giá trị hơn đối
    với doanh nghiệp. Doanh nghiệp khiến sản phNm, dịch vụ của mình thỏa mãn khách hàng,
    thuận tiện, giá trị hơn khiến khách hàng sẵn sàng dành hết thời gian, tiền bạc cho mình hơn
    bất kì đối thủ cạnh tranh nào. Việc xây dựng giá trị khách hàng gia tăng giá trị của chuỗi nhu
    cầu, dòng chảy kinh doanh từ khách hàng trở lại nhà bán lẻ rồi nhà sản xuất.
    CRM liên quan đến việc đối xử với những khách hàng khác nhau một cách khác nhau.
    Một công ty mang chiến lược khách hàng tương tác trực tiếp với từng khách hàng cá nhân.
    Khách hàng cho công ty biết cách mình muốn được đối đãi. Dựa trên sự tương tác này, công
    ty sẽ điều chỉnh hành vi của mình đối với khách hàng đó. Về bản chất, quan niệm đó cụ thể là
    mối quan hệ 1-1 (một khách hàng với một doanh nghiệp – đầu vào của khách hàng cho tới
    đầu ra của doanh nghiệp đối với khách hàng cụ thể).
    CRM nhằm đạt đến những mục tiêu khách hàng cụ thể thông qua những hành động hướng
    vào những khách hàng cụ thể. Điều khiến CRM thành một mô hình thực sự khác biệt trong
    kinh doanh và cạnh tranh là chiến lược kinh doanh của công ty nhằm đạt được mục tiêu
    khách-hàng-cụ-thể bằng những hành động khách-hàng-cụ-thể. N ó không thể được quy là
    marketing khi không có hi vọng thành công. Mục tiêu là khách-hàng-cụ-thể tức gia tăng giá
    trị mỗi khách hàng. Do đó, công ty sẽ có những hành động cụ thể với mỗi khách hàng bằng
    những công nghệ mới.
    CRM tạo ra hiệu quả đầu tư tối ưu nhờ tích hợp thông tin khách hàng cá nhân vào mỗi bộ
    phận chức năng của tổ chức, từ dịch vụ khách hàng, sản xuất, logistics cho tới quản trị kênh.
    CRM ở vừa là quá trình tác nghiệp, vừa là quá trình phân tích. CRM tác nghiệp tập trung vào
    những thiết lập phần mềm và những thay dổi trong tiến trình ảnh hưởng hàng ngày tới sự vận
    hành của doanh nghiệp. CRM phân tích tập trung vào việc lên kế hoạch chiến lược cần thiết
    để xây dựng giá trị khach hàng, cũng như văn hóa, đo lường, những thay đổi về tổ chức để
    thực hiện chiến lược thành công.

    8

  8. Mục tiêu của CRM là tăng trưởng lợi nhuận qua việc cung ứng đúng sản phNm cho đúng
    khách hàng, qua đúng kênh với chi phí và thời gian hợp lý. Mục tiêu kinh doanh tổng thể của
    chiến lược này là làm cho doanh nghiệp ngày càng sinh lợi bằng cách từng bước gia tăng giá
    trị cơ sở khách hàng.
    1.1.3 Giá trị khách hàng
    Giá trị khách hàng là giá trị kinh tế của khách hàng đối với doanh nghiệp, thể hiện thông
    qua lợi nhuận ròng.
    Các chiến lược gia tăng giá trị cơ sở khách hàng
    Chiếm khách hàng (kiếm được những khách hàng sinh lợi) là thực hiện tiến trình bán và
    marketing không những hiệu quả mà còn phải phù hợp hơn.
    Giữ khách hàng (nắm giữ lâu dài khách hàng sinh lợi, lấy lại những khách hàng sinh lợi,
    loại bỏ những khách hàng không sinh lợi) đặt ra thách thức lớn trong kinh doanh ngày nay:
    quản trị sự hao mòn khách hàng. Một số người cho rằng điều này đơn giản là câu hỏi của việc
    tăng lòng trong thành, giảm tỉ lệ doanh thu. N hưng thách thức còn lớn hơn nhiều. Giữ khách
    hàng cũng là việc biết giữ đúng khách hàng. Về cơ bản, đây là câu hỏi về khả năng sinh lợi. N
    hưng vấn đề là cần biết đâu là khách hàng sinh lợi và đâu là khách hàng có thể trở thành
    khách hàng sinh lợi.
    Cuối cùng, nuôi dưỡng khách hàng là việc gia tăng giá trị tồn tại của khách hàng đối với
    một doanh nghiệp. Có 2 cách để phát triển khách hàng là tăng thời gian tồn tại của khách hàng
    và tăng tổng lợi tức thu được từ mỗi tương tác của khách hàng trong suốt thời gian tồn tại đó.
    Cách thứ nhất đơn giản là tăng lòng trung thành của khách hàng để họ gắn bó với doanh
    nghiệp trong thời gian dài. Cách thứ hai là tăng lợi nhuận trên mỗi giao dịch, dự đoán nhu cầu
    của khách hàng và tác động lại hành động thực tế của khách hàng với sự chào hàng cá nhân
    hóa, thích hợp. Mỗi tương tác với khách hàng là một cơ hội để xây dựng quan hệ và phát triển
    giá trị khách hàng.
    1.2 Tầm quan trọng của CRM
    Khả năng đáp ứng
    CRM đáp ứng với những thay đổi mà các doanh nghiệp đang đối mặt có liên quan đến
    khách hàng, thị trường, công nghệ lưu trữ dữ liệu, chức năng marketing.
    Những thay đổi về khách hàng:
    – Sự đa dạng ngày càng tăng do những khuynh hướng nhân khNu và hành vi
    – Khách hàng eo hẹp về thời gian và không thích sản phNm quá phức tạp
    – Sự gia tăng về mong đợi của khách hàng và sự suy giảm về mức độ hài lòng của khách
    hàng

    9

  9. – Khách hàng có nhiều thông tin hơn và trao đổi thông tin lẫn nhau, hiểu biết hơn trong
    quyết định mua
    – Khách hàng so sánh nhiều hơn giữa các nhà cung cấp, các giao dịch
    – Khách hàng quan tâm các vấn đề xã hội và môi trường xung quanh
    – Khách hàng thích có một quan hệ làm ăn lâu dài nhưng suy giảm về lòng trung thành
    Cách mạng công nghệ đã kéo theo cuộc cách mạng khác mà dẫn đầu bởi chính khách
    hàng. Khách hàng giờ đây đã biết đặt ra yêu cầu đối với sản phNm và dịch vụ khách hàng
    hoàn thiện. Các doanh nghiệp nhận ra rằng họ thực sự biết rất ít hoặc chẳng biết gì về khách
    hàng cá nhân vì vậy không ngừng nỗ lực để có cái nhìn cụ thể hơn nhu cầu của mỗi khách
    hàng. Trong khi đó khách hàng muốn được đối xử như những cá nhân hơn là những con số,
    theo nhu cầu và những sở thích cá nhân, riêng biệt. Họ truyền đạt nhu cầu của mình một cách
    chủ động tới doanh nghiệp. Họ mặc cả, họ cho những nhà quản trị biết mức giá họ định trả, họ
    muốn sản phNm được thiết kế ra sao, mẫu mã, lắp ráp, phân phối, bảo quản thế nào. N gười
    tiêu dùng muốn được tôn trọng. Khả năng nhớ khách hàng và những thông tin liên quan của
    doanh nghiệp không chỉ giúp việc đặt hàng dễ dàng hơn mà còn giúp khách hàng hiểu rằng họ
    quan trọng. N hững ứng dụng máy tính đã cho phép những tùy chọn như “one-click” , chuyển
    phát nhanh, đặt hàng qua mạng khiến những nhà cung cấp trực tuyến hiểu hơn tính cá nhân
    của khách hàng để cung cấp dịch vụ ở mức cao hơn.
    Những thay đổi về thị trường:
    – Sự cạnh tranh khách hàng mạnh mẽ giữa các doanh nghiệp
    – Sự phân hóa của các thị trường
    – Không tồn tại sự phân biệt dựa vào chất lượng sản phNm
    – Sự lạc hậu nhanh chóng của các sản phNm
    N gày nay CRM cần bổ sung giá trị cho các khách hàng bằng việc cung ứng các sản phNm
    cá biệt hóa, định hướng chiến lược kinh doanh theo khách hàng để duy trì thị phần.
    Những thay đổi về công nghệ lưu trữ dữ liệu:
    – Công nghệ tốt hơn, rẻ hơn và khả năng lưu trữ lớn hơn
    – Sự gia tăng về nhu cầu lưu trữ dữ liệu
    – Sự phổ cập của kho dữ liệu
    Những thay đổi về chức năng marketing:
    – Sự tràn ngập các phương tiện giao tiếp với khách hàng (email, telephone, internet,
    kênh trực tiếp…)
    – Các kỹ thuật định giá không còn quan trọng do tồn tại nhiều chương trình khách hàng
    trung thành, khách hàng có nhiều thông tin về sản phNm và giá.
    – Tác dụng của quảng cáo trên một số phương tiện giảm.

    10

  10. Khả năng nhận biết: CRM cho phép nhận biết các khách hàng có lòng trung thành cao
    cũng như hiệu chỉnh các sản phNm để tạo lòng trung thành.
    Khả năng tăng giá trị khách hàng: CRM cho phép làm cho khách hàng có giá trị hơn
    qua việc khách hàng mua nhiều hơn, thường xuyên hơn, nhiều loại sản phNm hơn. Chi phí tác
    nghiệp, phục vụ cùng những sai sót trong phục vụ khách hàng cũng giảm. Bên cạnh đó là sự
    gia tăng năng suất và sự nhiệt tình của nhân viên phục vụ, giới thiệu của các khách hàng đã
    thỏa mãn, giảm chi phí truyền thông cổ động. Doanh nghiệp còn có được nhiều thông tin hơn
    cùng mức giá bán cao có thể chấp nhận.
    Bảng 1.1 Sự dịch chuyển từ mass-marketing sang CRM
    Mass-marketing CRM
    Khách hàng khuyết danh Khách hàng được nhận dạng
    Sản phNm chuNn hóa Cung ứng cá nhân hóa
    Sản xuất hàng loạt Làm theo đặt hàng (make-to-order)
    Thông điệp mang tính đại chúng Thông điệp mang tính cá nhân
    Truyền thông một chiều Truyền thông tương tác
    Phần thị trường (market share) Phần khách hàng (share of customer)
    Chính sách cho các thị trường trọng điểm Chính sách cho từng khách hàng sinh lợi
    Quản trị sản phNm Quản trị khách hàng
    Chiến lược phân biệt sản phNm Chiến lược phân biệt khách hàng
    Bán sản phNm cho các khách hàng Hợp tác với các khách hàng
    Tìm khách hàng mới Tìm giao dịch mới từ khách hàng hiện tại
    Tỉ suất lợi nhuận trên doanh số Tỉ suất lợi nhuận trên khách hàng

    1.3 Những tư tưởng về quan hệ khách hàng
    1.3.1 Đặc điểm của một mối quan hệ
    Một khách hàng và một doanh nghiệp có quan hệ với nhau nghĩa là gì? Khách hàng có
    quan hệ với doanh nghiệp không biết về họ không? Doanh nghiệp có thể được gọi là có quan
    hệ với khách hàng mà họ không biết không? Khách hàng có thể có quan hệ với một nhãn hiệu
    không? Có lẽ việc quan hệ của một khách hàng với một nhãn hiệu chính xác hơn được mô tả
    là thái độ của khách hàng hay khuynh hướng của họ đối với nhãn hiệu. Các chuyên gia nghiên
    cứu về bản chất của quan hệ trong kinh doanh nhiều năm và có rất nhiều góc nhìn khác nhau
    về mục đích cơ bản của quan hệ trong các chiến lược kinh doanh.
    Mục tiêu kinh doanh cơ bản có thể không còn bị giới hạn trong việc thâu tóm hầu hết
    khách hàng và đạt được thị phần lớn nhất về sản phNm và dịch vụ. Thay vào đó là thành công
    trong kỷ nguyên tương tác, có thể liên quan cá thể với những khách hàng riêng rẽ, mục tiêu
    kinh doanh phải bao gồm việc thiết lập những quan hệ ý nghĩa và sinh lợi ít nhất là với phần
    lớn khách hàng giá trị, làm cho toàn bộ cơ sở khách hàng giá trị hơn. N ói ngắn gọn, doanh
    nghiệp phấn đấu để chiếm được khách hàng, giữ khách hàng đó trong thời gian dài, và phát
    triển giá trị của khách hàng đối với doanh nghiệp.

    11

  11. Hộp 1.2 Quan hệ cần sự thừa nhận
    Đây là quan điểm về quan hệ khách hàng của Jame G. Barnes (Professor of marketing,
    Memorial University of N ewfoundland). Ông tin rằng quan hệ chỉ có khi khách hàng thừa
    nhận sự có mặt của nó.
    Để hiểu CRM, trước hết phải hiểu ba thành tố của nó là khách hàng, quan hệ và việc quản
    trị chúng. Theo ông, một quan hệ là đặc biệt. Sau hết, quan hệ có thể như cuộc đối thoại với
    gia đình, bạn bè, hàng xóm, đồng nghiệp và những thành viên trong nhóm. Ông đưa ra trường
    hợp của khách sạn Marriott, United Airlines, Coke hay Wal-Mart. N hững quan hệ là những
    quan niệm mang đậm tính cá nhân.
    N ếu buộc phải sử dụng từ quan hệ trong cách tiếp cận hiện đại đối với việc kinh doanh và
    trong bối cảnh sự trung thành của khách hàng lâu dài thì doanh nghiệp cần hiểu quan hệ là gì.
    Theo ông, quan điểm của John Czepiel là chính xác nhất về quan hệ khách hàng khi cho rằng
    quan hệ trên thị trường là “sự công nhận lẫn nhau về một vài tình trạng đặc biệt giữa các bên
    trao đổi.” Quan điểm đó phản ánh rằng quan hệ có thể tồn tại giữa khách hàng và doanh
    nghiệp, khách hàng và nhãn hiệu, và khách hàng phải cảm thấy sự tồn tại của “tình trạng đặc
    biệt.”
    Khi cần hiểu khách hàng, nhiều nhà quản trị hoàn toàn không làm. Họ mắc lỗi khi nhìn
    nhận tương tác của công ty với khách hàng bằng mắt mình hơn là mắt khách hàng. Họ tin vào
    những điều chắc chắn làm thỏa mãn khách hàng trong khi thực sự khách hàng quan tâm đến
    những thứ khác. Một trong những bài học quan trọng mà các nhà marketing và quản trị cần
    học là sản phNm tốt với giá tốt không đủ để đảm bảo cho sự hài lòng khách hàng và mua lặp
    lại. Thực tế, sau 30 năm nghiên cứu khách hàng, Barnes đã kết luận rằng phần lớn những yếu
    tố làm nên sự hài lòng hay trung thành lâu dài hoàn toàn không phải là sản phNm hay giá mà
    là cách khách hàng được đối xử, điều họ trải qua, và cuối cùng là cảm giác của khách hàng về
    việc giao thiệp với doanh nghiệp.
    Đó là điểm mà việc “hiểu khách hàng” gặp gỡ “quan hệ”. Phần lớn khách hàng khá dễ
    lĩnh hội ý kiến xây dựng quan hệ với doanh nghiệp và nhãn hiệu. N ếu có bất cứ sự ngờ vực
    nào về việc khách hàng phát triển quan hệ với nhãn hiệu thì đó là Susan Fournier, người mô tả
    rất chi tiết sự liên kết cảm xúc giữa khách hàng và nhãn hiệu họ thường sử dụng. Lúc đầu
    khách hàng không cố ý tạo quan hệ phát sinh tự nhiên. Quan hệ cần thời gian đẻ phát triển và
    phải được nuôi dưỡng, nhưng một khi đã đã phát triển, khách hàng cảm thấy một sự chân
    thành, ý thức duy trì lòng trung thành với doanh nghiệp hay nhãn hiệu. Phần lớn khách hàng
    muốn quan hệ với doanh nghiệp hay dùng nhãn hiệu mà họ cảm thấy có thể tin tưởng và trông
    cậy được – với tổ chức họ cảm thấy thoải mái, đối xử với họ chân thành và tôn trọng. Chỉ khi

    12

  12. doanh nghiệp hiểu cách khách hàng phát triển quan hệ đó thế nào và khách hàng được gì từ
    đó, doanh nghiệp mới bắt đầu hiểu cách xây dựng quan hệ.
    N gười ta thường bị rơi vào bẫy khi tin rằng một doanh nghiệp có thể dễ dàng quyết định
    tạo quan hệ với một khách hàng, dù khách hàng đó có muốn hay không. Đó là kết quả của
    niềm tin sai lầm khi cho rằng quan hệ khách hàng có thể được xây dựng hoặc áp đặt qua việc
    tạo cơ sở dữ liệu khách hàng hay chương trình khách hàng thường xuyên. Hoặc doanh nghiệp
    nghĩ họ có quan hệ với một khách hàng bởi họ thành công trong việc giữ khách hàng trong
    hợp đồng dịch vụ 5 năm hay thế chấp nhà 10 năm. Một giám đốc ngân hàng châu Âu đã từng
    cho rằng mục tiêu chương CRM của ngân hàng ông ta là “tạo được ràng buộc cao với khách
    hàng.” N hững giao thiệp như vậy giữa doanh nghiệp và khách hàng không phải là quan hệ
    trong mắt khách hàng. Liệu họ khách hàng có được lợi hay muốn có quan hệ chân thành hơn
    qua thời gian không?
    Các yếu tố của một quan hệ tốt
    Khi đề cập đến quan hệ giữa doanh nghiệp và khách hàng, điều quan trọng là phải thống
    nhất những nhân tố tạo nên quan hệ chân thành. Điều quan trọng là chúng ta hiểu định nghĩa
    quan hệ giúp công ty thành công trong cạnh tranh về “quy mô khách hàng” như thế nào. Vì
    vậy, tốt hơn là chuNn bị một số từ, liệt kê những yếu tố chất lượng cụ thể để mô tả một quan
    hệ giữa doanh nghiệp và khách hàng.
    Đầu tiên, một quan hệ phải có sự qua lại. Trong bất cứ “sự giao thiệp” nào được xem là
    một quan hệ, cả hai bên phải tham gia và nhận thức được sự tồn tại của quan hệ đó. Điều này
    có nghĩa là bản chất quan hệ vốn phải có tính hai chiều. Chúng ta không thể có quan hệ với
    một người không thấy có quan hệ với bạn. N hưng có sự khác biệt rất lớn giữa việc có những
    hoạt động để cấu thành một quan hệ với khách hàng hay không. Liệu một người có thể có
    quan hệ thực sự với một nhãn hiệu không? Có, nhưng không xảy ra do khách hàng thích nhãn
    hiệu và mua lặp lại. Một khách hàng có thể có cảm giác rất thích một nhãn hiệu nhưng một
    quan hệ giữa khách hàng và nhãn hiệu chỉ có thể gọi là tồn tại nếu nhãn hiệu (hay doanh
    nghiệp quản lý nhãn hiệu) cũng ý thức được sự tồn tại của cá nhân khách hàng đó, hình thành
    một định nghĩa mới về nhận biết nhãn hiệu (Hộp 2.1).
    Tiếp theo, quan hệ phải có sự tương tác. Khi hai bên tương tác, họ trao đổi thông tin, và sự
    trao đổi này là phương tiện chủ yếu để xây dựng quan hệ. Đương nhiên điều này cũng thể
    hiện sự qua lại. N hưng những tương tác không phải qua điện thoại hay ở phạm vi cá nhân hay
    qua mạng. Một tương tác xảy ra khi khách hàng mua sản phNm từ công ty bán sản phNm đó.
    Mỗi tương tác lại tăng lượng thông tin trong quan hệ.
    Đặc điểm thứ ba của một quan hệ là bản chất lặp đi lặp lại. N ghĩa là kể từ khi hai bên có
    tương tác qua lại, chính những tương tác đó tạo nên một lịch sử, qua thời gian gọi là bối cảnh.

    13

  13. Bối cảnh này khiến những tương tác sau này của quan hệ tăng lên và hiệu quả hơn, bởi mỗi
    giao dịch thành công thể hiện một sự lặp lại. Càng tăng cường giao thiệp thì càng ít phải hỏi ý
    bên kia ở lần tiếp theo. Một thực tế thể hiện bản chất lặp lại của quan hệ khách hàng là nó tạo
    nên sự thuận tiện cho khách hàng khi tiếp tục quan hệ. Amazon.com nhớ sở thích về sách của
    khách hàng, địa chỉ, số thẻ tín dụng dựa trên những giao dịch trước của họ. Để mua cuốn sách
    tiếp theo từ Amazon.com, khách hàng chỉ cần tìm sách và kích chuột vào. N ếu đã mua đủ, họ
    có thể không cần tìm cả cuốn khác, Amazon có thể tìm thay cho khách hàng. Bối cảnh của
    quan hệ càng thuận lợi, khách hàng càng khó quan hệ với nơi khác và do đó có nhiều khách
    hàng trung thành hơn.
    Thứ tư, quan hệ tạo ra lợi ích liên tục cho cả hai bên. Sự thuận tiện của khách hàng là một
    trong số những ích lợi nhưng không phải là lợi ích duy nhất. Tham gia một quan hệ còn liên
    quan đến chi phí, thời gian, công sức và sẽ không ai cam kết quan hệ lâu dài nếu không có đủ
    lợi nhuận liên tục để bù đắp chi phí. Tuy nhiên, do bối cảnh của quan hệ và lợi nhuận liên tục
    cho cả hai bên, mỗi bên trong quan hệ phải có động cơ để khắc phục những sai sót. Giá trị
    tương lai mà mỗi bên mong đợi từ việc tiếp tục quan hệ có thể dễ dàng vượt ra cả chi phí sửa
    chữa sai lầm hiện tại.
    Quan hệ cũng cần có sự thay đổi trong hành vi ở cả hai bên để được tiếp tục. Sau tất cả,
    điều dẫn dắt lợi ích liên tục của quan hệ không chỉ là bối cảnh của nó – lịch sử tương tác của
    quan hệ, sự phát triển qua thời gian – mà còn là hành động phù hợp trong tương lai của mỗi
    bên phản ánh bối cảnh lịch sử. Đây là đặc điểm quan trọng, riêng rẽ bởi doanh nghiệp đôi khi
    sai lầm khi cho rằng tương tác với khách hàng chỉ cần diễn ra hàng ngày, giao thiệp rộng,
    thực hiện theo cách như nhau đối với mỗi khách hàng. N hưng trừ khi những hành động của
    doanh nghiệp hướng đến một khách hàng cụ thể được đáp ứng đúng như mong đợi bằng cách
    nào đó, sẽ không có lợi nhuận liên tục cho khách hàng, và khách hàng tất nhiên có thể không
    tiếp tục quan hệ.
    Còn một đặc điểm khác của quan hệ là sự duy nhất. Mỗi quan hệ rất khác nhau. Quan hệ
    được thiết lập với cá nhân mà không phải là tập thể. Do đó, một doanh nghiệp tìm kiếm sự
    thỏa thuận của khách hàng trong quan hệ phải được chuNn bị để tham gia vào những tương tác
    khác nhau, lịch sử khác nhau và những cam kết hành vi khác nhau hướng đến những khách
    hàng khác nhau.
    Cuối cùng, yêu cầu không thể thiếu và là kết quả của một quan hệ thành công, liên tục
    chính là lòng tin. Lòng tin tự nó là một tài sản chất lượng, nhưng ở đây cơ bản là ý thức rằng
    khi khách hàng phát triển quan hệ với một doanh nghiệp, khách hàng có khuynh hướng ngày
    càng tin vào doanh nghiệp và hành động theo sở thích của mình. Lòng tin và sự yêu mến, sự
    thỏa mãn đều là những cảm giác từ phía khách hàng đối với công ty mà họ có quan hệ. Họ tạo

    14

  14. ra nhiều yếu tố cảm xúc hơn trong quan hệ, nhưng một công ty biết nắm bắt và sử dụng những
    yếu tố này một cách có lợi sẽ phải tương thích với văn hóa và hành vi của họ để tạo ra và duy
    trì lòng tin của khách hàng.
    Quan hệ hiểu biết
    N hững mối quan hệ là mấu chốt doanh nghiệp có chiến lược khách hàng. Quan hệ giữa
    khách hàng và doanh nghiệp quy định khuôn khổ cho bất cứ điều gì có quan hệ với mô hình
    kinh doanh dựa vào giá trị khách hàng. Sự trao đổi giữa khách hàng và doanh nghiệp trở
    thành cùng sinh lợi, chẳng hạn khách hàng cung cấp thông tin phản hồi để dịch vụ được cá
    nhân hóa, đáp ứng nhu cầu cá nhân của họ. Tương tác này tạo nên cơ sở của Quan hệ hiểu
    biết, cụ thể là đối thoại hợp tác giữa doanh nghiệp và khách hàng phát triển ngày càng nhanh
    hơn với mỗi giao dịch thành công.
    Chiến lược cơ bản đằng Quan hệ hiểu biết là doanh nghiệp đem đến cho khách hàng một
    cơ hội để truyền cho công ty biết họ muốn gì, ghi nhớ, đáp lại khách hàng và giữ được công
    việc kinh doanh. Khách hàng truyền càng nhiều thì doanh nghiệp càng cung cấp chính xác
    những gì khách hàng muốn và khách hàng càng đầu tư vào mối quan hệ. N hư vậy, khách hàng
    sẽ chọn việc tiếp tục quan hệ với công ty hơn là tốn thêm thời gian và nỗ lực để thiết lập một
    quan hệ tương tự với nơi khác.
    Cụ thể, nếu bạn là khách hàng của tôi và tôi để bạn nói với tôi, tôi ghi nhớ những gì bạn
    nói và ngày càng hiểu bạn nhanh hơn. Tôi biết vài điều về bạn mà đối thủ cạnh tranh của tôi
    không biết. Vì vậy tôi có thể làm điều mà đối thủ cạnh tranh của tôi không làm được vì họ
    không hiểu bạn bằng tôi. Chẳng bao lâu, bạn có được những gì từ tôi mà bạn không thể có
    được ở bất cứ đâu khác bằng bất kì giá nào. Chí ít thì bạn sẽ phải bắt đầu lại tất cả nhưng việc
    đó sẽ tốn kém hơn là ở lại với tôi.
    N gay cả khi đối thủ cạnh tranh có cùng khả năng thiết lập quan hệ, một khách hàng đã có
    quan hệ với một công ty sẽ phải tốn thời gian và công sức – đôi khi rất nhiều thời gian và
    công sức – để cho đối thủ cạnh tranh biết công ty hiện tại đã hiểu gì về mình. Điều này tạo ra
    một mức chi phí chuyển đổi đáng kể cho khách hàng. Kết quả là khách hàng trung thành hơn
    với công ty bởi đơn giản đó cũng là lợi ích của chính họ. Khi quan hệ tiến triển, lợi nhuận của
    khách hàng cũng gia tăng và doanh nghiệp trở nên có giá hơn với họ, khiến doanh nghiệp duy
    trì được lãi ròng với khách hàng, trong khi đó giảm được chi phí phục vụ khách hàng đó.
    Quan hệ hiểu biết tạo nền tảng cho sự cạnh tranh hoàn toàn mới, riêng rẽ và khác biệt so
    với cạnh tranh truyền thống là dựa trên sản phNm. Một doanh nghiệp không thể ngăn cản đối
    thủ cạnh tranh cung cấp những sản phNm dịch vụ tốt như của mình. Một khi đã như vậy, uy
    tín hàng hóa sẽ bị giảm. N hưng doanh nghiệp nào cam kết Quan hệ hiểu biết với từng khách
    hàng sẽ có được lợi thế cạnh tranh khác biệt, bởi họ biết những điều mà đối thủ không biết.

    15

  15. Trong một Quan hệ hiểu biết, doanh nghiệp hiểu từng khách hàng qua những giao dịch và
    tương tác của khách hàng suốt quá trình kinh doanh. Khách hàng ngược lại cũng hiểu doanh
    nghiệp qua những trải nghiệm mua thành công và những tương tác khác. Do đó, ngoài việc
    tăng lòng trung thành của khách hàng, Quan hệ hiểu biết còn đem lại 2 lợi ích khác:
    – Một là, khách hàng rõ hơn sở thích của mình qua mỗi trải nghiệm và phúc đáp của
    doanh nghiệp, do đó có thể mua sắm hay giải quyết một số vấn đề của cuộc sống hiệu
    quả và hợp lý hơn trước kia.
    – Hai là, doanh nghiệp rõ hơn điểm mạnh và điểm yếu của mình qua mỗi tương tác và
    phản hồi của khách hàng, và do đó có thể tiếp thị, truyền thông và giải quyết một số
    vấn đề về sách lược hay chiến lược hiệu quả và hợp lý hơn trước kia.
    Trau dồi Quan hệ hiểu biết phụ thuộc vào khả năng của doanh nghiệp trong việc khơi gợi
    và quản lý thông tin hữu ích về khách hàng. Khách hàng, dù là người tiêu dùng hay doanh
    nghiệp, không muốn nhiều lựa chọn hơn. Khách hàng muốn có chính xác điều họ muốn hơn –
    khi nào, ở đâu và như thế nào. Công nghệ giúp doanh nghiệp thực hiện được điều đó. Công
    nghệ tương tác và cơ sở dữ liệu cho phép doanh nghiệp tập hợp được lượng lớn dữ liệu về nhu
    cầu từng khách hàng và sử dụng dữ liệu đó để tùy biến sản phNm dịch vụ cho mỗi khách hàng.
    Doanh nghiệp đang chuyển dần từ việc tập trung vào giao dịch bán sản phNm sang bình
    đẳng quan hệ. Hầu hết sớm nhận ra rằng họ không chưa đánh giá đúng khả năng sinh lợi của
    khách hàng. Không phải tất cả các khách hàng đều như nhau. Một số khách hàng không muốn
    tốn thời gian và tài chính vào việc thiết lập Quan hệ hiểu biết, cũng không phải tất cả khách
    hàng đều sẵn sàng bỏ công để duy trì một quan hệ như vậy. Doanh nghiệp cần sớm xác định
    khách hàng nào mình muốn đặt quan hệ, khách hàng nào không và loại quan hệ nào là thích
    hợp. N hưng lợi nhuận mang lại từ việc phát triển Quan hệ hiểu biết với khách hàng có giá trị
    hay có giá trị tiềm năng là rất lớn. Bởi vì khi bán sản phNm dịch vụ đúng với nhu cầu của
    khách hàng, doanh nghiệp có thể tính một mức phí (khi khách hàng ít quan tâm đến giá tùy
    biến sản phNm dịch vụ) và tăng được lãi ròng. Sản phNm dịch vụ đó giá trị hơn đối với khách
    hàng vì khách hàng đã được giúp định hình và thể hiện được cá tính của mình. Sản phNm dịch
    vụ khi đó đã giảm tính chất hàng hóa và trở nên giá trị hơn với khách hàng này.
    Quản trị quan hệ khách hàng hiệu quả là việc thực hiện không chỉ giới hạn ở sản phNm
    dịch vụ. Khi thiết lập một Quan hệ hiểu biết có tinh tương tác với khách hàng có giá trị,
    những doanh nghiệp có chiến lược khách hàng ghi nhớ nhu cầu cụ thể của khách hàng về sản
    phNm, cũng như hàng hóa, dịch vụ, thông tin xung quanh sản phNm đó như khách hàng thích
    hóa đơn thế nào, sản phNm được đóng gói như thế nào. Doanh nghiệp có thể nghĩ về nó như
    gói dịch vụ phụ thuộc, thời gian giao, kế hoạch chuyển hàng (invoicing schedules), những cân

    16

  16. nhắc và cập nhật cá nhân và những đặc tính khác. Chìa khóa của doanh nghiệp là tập trung
    vào việc tùy biến theo từng nhu cầu cá nhân của khách hàng.
    Khi khách hàng cho doanh nghiệp biết điều họ muốn thì khách hàng và doanh nghiệp thực
    chất là đang hợp tác trong việc bán sản phNm. Khách hàng càng phản hồi nhiều thì càng ít
    muốn bỏ đi. Chìa khóa là thiết kế sản phNm dịch vụ, thông tin sao cho khách hàng hãnh diện,
    khách hàng và nhà tiếp thị sẽ phải hợp tác để có được sản phNm, dịch vụ hay lợi nhuận.
    N hững doanh nghiệp xây dựng Quan hệ hiểu biết chắc chắn có lợi nhuận hơn những công
    ty tập trung vào những giao dịch dẫn đạo giá. Họ dịch chuyển từ mô hình “dự báo” sang mô
    hình kinh doanh “đặt hàng”, hãng Dell là một ví dụ về việc giảm được tồn kho khi tạo ra sản
    phNm sau khi nó được trả giá. Bằng việc tập trung vào thu thập thông tin cá nhân và sử dụng
    để tùy biến thông tin, sản phNm dịch vụ, doanh nghiệp có thể dự đoán chính xác hơn mức độ
    tồn khô và sản phNm của mình. Cũng có ít đơn đặt hàng bị mất hơn bởi sự tùy biến đại trà có
    thể tạo nên sản phNm theo nhu cầu, do đó khiến sản phNm không bị tồn kho mà vẫn có sẵn cho
    một khách hàng nhất định. Phân phối không có tồn kho nhờ mô hình kinh doanh build-to-
    order có thể ngăn sự thiếu hụt do kênh phân phối, cũng như giảm được chi phí tồn kho. Kết
    quả là ít “cơ hội” tổn thất hơn. Hơn nữa, vận hành tùy biến hóa đại chúng hiệu quả có thể
    chuyển cho khách hàng build-to-order sản phNm nhanh hơn những đối thủ cạnh tranh tùy biến
    sản phNm.
    Quan hệ hiểu biết khiến doanh nghiệp ít phải tốn công để tạo niềm ham thích từ phía
    khách hàng đối với một sản phNm hay nhãn hiệu cụ thể và nỗ lực hơn để có khả năng nhớ và
    phân phối dựa trên những tương tác trước đây với khách hàng. Một doanh nghiệp cam kết
    trong một quan hệ hiểu biết cũng là tạo ra một khế ước về giá trị cho khách hàng – lý do mà
    khách hàng không bao giờ muốn giao du với đối thủ cạnh tranh trở lại, tức doanh nghiệp sẽ
    tiếp tục cung cấp sản phNm dịch vụ chất lượng với mức giá vừa phải và ghi nhớ, hành động
    dựa trên sở thích cũng như thị hiếu của khách hàng. Quan hệ hiểu biết đôi khi cũng dựa trên
    lòng tin cố hữu giữa khách hàng và doanh nghiệp. Chẳng hạn khách hàng có thể cho số thẻ tín
    dụng cho doanh nghiệp lưu lại và dùng vào các giao dịch sau. Khách hàng đó tin tưởng công
    ty sẽ giữ bí mật số thẻ tín dụng của mình. Điều này sẽ giúp việc mua bán được dễ hơn, nhanh
    hơn vì lần sau khách hàng không mất thời gian đọc lại số thẻ tín dụng.
    1.3.2 Thuyết quan hệ
    Hộp 1.3 Nguồn gốc tâm lý xã hội của quan hệ
    Để hiểu quan hệ khách hàng, nên quay lại nguồn gốc tâm lý xã hội của quan hệ giữa
    những cá nhân với nhau. N hững yếu tố đóng góp vào sự phát triển và duy trì những quan hệ
    cá nhân chỉ là hợp lý, cho phép người ta hiểu rõ hơn khách hàng muốn gì trong giao thiệp với
    doanh nghiệp hay tổ chức khác.

    17

  17. N ếu khắc phục được quan điểm sơ sài về việc xây dựng quan hệ áp đặt với khách hàng,
    các nhà quản trị sẽ hiểu rằng quan hệ là một khái niệm cảm xúc. Một quan hệ ở hình thức đơn
    giản nhất theo khách hàng là dựa trên cảm giác và cảm xúc. Quan hệ không thuộc về hành vi,
    mặc dù có những nỗ lực mang tình hành vi của khách hàng trong việc phát triển quan hệ bền
    vững với doanh nghiệp. N hưng hành vi là kết quả của quan hệ, không phải là quan hệ. Kết
    quả hành vi bắt nguồn từ việc tạo quan hệ.
    Một số doanh nghiệp có khuynh hướng nhầm lẫn hành vi với lòng trung thành. Chỉ vì
    khách hàng mua nhiều mặt hàng từ doanh nghiệp, hay mua thường xuyên không có nghĩa là
    họ trung thành hoặc quan hệ tồn tại. Đó chỉ là mức độ cao của “lòng trung thành mang tính
    hành vi” mà không phải là lòng trung thành cảm xúc. Chẳng hạn rất nhiều khách hàng mua
    rất nhiều tạp hóa từ siêu thị gần nhà. Họ mua hàng ở đó hàng tuần hay có thể nhiều năm. Khi
    được hỏi tại sao họ “trung thành”, khách hàng sẽ đề cập đến những yếu tố như vị trí thuận
    tiện, hoạt động 24/24, bãi đỗ xe rộng, ít phải chờ khi thanh toán… Tất cả những yếu tố đó liên
    hệ đến yếu tố thực dụng nhiều hơn khiến họ mua lại. N hững khách hàng này có lòng trung
    thành thực dụng.
    Với lòng trung thành thực dụng, có một yếu tố vắng mặt cần chú ý là ý thức gắn bó với
    doanh nghiệp. Không có sự gắn kết cảm xúc nào. N ếu chuyển đến thành phố hay thị trấn mới,
    khách hàng sẽ tìm kiếm một siêu thị thuận lợi tương tự cho việc mua sắm. Lòng trung thành
    của họ rất dễ mất, không hề có quan hệ theo quan điểm phía khách hàng.
    Với những khách hàng cũng mua sắm thường xuyên ở một siêu thị nằm gần 2 hay 3 siêu thị
    cạnh tranh thì ngược lại. Khi được hỏi tại sao họ mua sắm ở đó, họ sẽ trả lời vì bởi họ là
    khách quen, họ cảm thấy thoải mái khi mua sắm, họ quen với người thanh toán hay họ đến đó
    uống café với bạn bè. Đó là lòng trung thành cảm tính, một sự gắn kết giữa khách hàng và
    doanh nghiệp, sự liên kết lâu dài không dựa trên những nhân tố thực dụng mà là cảm xúc thật.
    Khi những khách hàng này chuyển chỗ ở, họ tìm chi nhánh của siêu thị đó. Lòng trung thành
    của họ ít bị mất đi hơn.
    Các yếu tố cấu thành quan hệ
    Có sáu khối (block), hay những biến trung gian cần thiết để hình thành quan hệ. Không
    được nhầm lẫn những yếu tố tạo nên quan hệ với những sự kiện ngẫu nhiên mang tính quan
    hệ (chẳng hạn những lý do hình thành quan hệ), như là hoàn cảnh, khả năng, sự ổn định. Hơn
    nữa, những yếu tố tạo nên quan hệ đều ảnh hưởng tới kết quả thực tế của quan hệ, bất kể khởi
    đầu có thay đổi. N hững yếu tố cá nhân có vị trí tương đối quan trọng trong.
    Sự tín nhiệm
    Sự tín nhiệm được xem là sự tự tin của một bên vào sự đáng tin, tính lâu bền, trung thực
    trong quan hệ với bên kia và tin rằng hành động của bên kia mang lại ích lợi nhiều nhất cùng

    18

  18. kết quả tích cực cho bên đặt Sự tín nhiệm. Sự hiện diện của Sự tín nhiệm là yếu tố then chốt
    cho quan hệ thành công. Chẳng hạn một tình huống minh họa là một khách hàng mua một tạp
    chí trong một năm. Tạp chí còn chưa xuất bản, nội dung chủ quan và chất lượng còn chưa biết
    tại thời điểm thanh toán. Sự tín nhiệm rằng nhà cung cấp dịch vụ sẽ làm tròn bổn phận đã tạo
    đà cho việc trao đổi. N iềm tin của một mối quan hệ dựa trên Sự tín nhiệm rất quan trọng, bao
    gồm:
    – Sự hợp tác. Sự tin cậy làm giảm cảm giác không chắc chắn và rủi ro, do đó việc hành
    động tăng cường sự hợp tác giữa các bên quan hệ. Thông qua việc tăng mức độ hợp
    tác, các bên hiểu rằng nỗ lực chung đem lại kết quả ngoài mong đợi.
    – Sự cam kết. Cam kết rất dễ không được thực hiện, nên chỉ được hình thành với bên
    đáng tin.
    – Tính lâu bền của quan hệ. Sự tin cậy khiến các bên quan hệ nỗ lực giữ gìn quan hệ và
    vượt qua những cám dỗ chỉ có lợi tức thời hay những hành động mang tính cơ hội. Sự
    tin cậy của bên bán rõ ràng liên quan tới khả năng của người mua trong tương lai, do
    đó góp phần tăng độ bền của quan hệ.
    – Chất lượng. Bên đặt niềm tin có khuynh hướng nhận và sử dụng thông tin từ một
    nguồn đáng tin, và khai thác lợi ích từ thông tin đó. Cuối cùng, sự tồn tại của sự tín
    nhiệm cho phép giải quyết xung đột hay tranh chấp theo cách thỏa thuận hiệu quả.
    Không có sự tín nhiệm, tranh chấp được xem là dấu hiệu của những khó khăn về sau
    và thường khiến quan hệ chấm dứt.
    Sự tín nhiệm rõ ràng là rất tốt và quan trọng đối với những ai mong muốn thiết lập một
    quan hệ. Tuy nhiên, trở thành một bên đáng tin không hề dễ và cần sự phối hợp. N hững nhân
    tố sau đây đóng vai trò chính trong việc hình thành Sự tín nhiệm:
    – Giá trị chia sẻ. Giá trị là yếu tố cơ bản để phát triển Sự tín nhiệm. Mức độ chia sẻ
    niềm tin của các bên trong một quan hệ về hành vi, mục tiêu, chiến lược phù hợp sẽ
    ảnh hưởng đến khả năng phát triển Sự tín nhiệm ở bên kia. Trên hết, sẽ khó tin vào
    bên có ý kiến không thống nhất về điều gì là quan trọng và thích hợp.
    – Sự phụ thuộc lẫn nhau. Sự phụ thuộc vào bên kia là điểm yếu. Để giảm rủi ro liên
    quan, các bên sẽ theo đuổi quan hệ với bên mà họ có thể tin tưởng được.
    – Sự giao thiệp chất lượng. Giao thiệp rộng và thường xuyên, dù chính thức hay không
    chính thức đều có lợi cho việc đạt được mong đợi, giải quyết tranh chấp và giảm sự
    không chắc chắn liên quan tới những trao đổi. Để hình thành lòng tin, giao thiệp phải
    thường xuyên, có chất lượng cao, hay nói cách khác phải thích đáng, đúng lúc và đáng
    tin. Trong khi những giao thiệp tích cực trong quá khứ dẫn đến Sự tín nhiệm, thì
    ngược lại Sự tín nhiệm lại dẫn đến sự giao thiệp tốt hơn.

    19

  19. – Hành vi không mang tính cơ hội. Hành vi cơ hội chủ yếu trong những giao dịch rời
    rạc, nghĩa là chỉ có lợi nhuận tối đa ở một lần duy nhất. Tuy nhiên, quan hệ lâu dài dựa
    trên Sự tín nhiệm đòi hỏi sự tham gia của các bên không chỉ để tự hài lòng mà còn
    tăng lợi nhuận chia sẻ lâu dài. Điều này liên quan tới sự đáng tin và trung thực của bên
    quan hệ, hai yếu tố tiên quyết để lòng tin tồn tại.
    Sự cam kết
    Block thứ hai trong quá trình hình thành quan hệ là sự cam kết. Đó là niềm tin rằng sự
    quan trọng của việc đảm bảo cho nỗ lực tối đa để duy trì một quan hệ là tất yếu. Giống như
    lòng tin, sự cam kết được xem là yếu tố quan trọng trong việc hình thành quan hệ khách hàng.
    Morgan và Hunt đã cho rằng “Sự hiện diện của sự cam kết và lòng tin trong quan hệ là yếu tố
    then chốt để marketing quan hệ thành công… Sự thỏa thuận và lòng tin dẫn dắt đến hành vi
    hợp tác một cách trực tiếp, tạo nên thành công của marketing quan hệ.”
    N hìn chung, có hai dạng khác nhau của sự cam kết: tính toán và cảm tính. Cam kết tính
    toán là kết quả của phép phân tích kinh tế về chi phí và lợi nhuận khi cam kết. Chẳng hạn,
    quyết định thỏa thuận nguồn lực với một doanh nghiệp nhằm phát triển một công nghệ mới có
    thể bắt nguồn từ việc thiếu đối tác quan hệ tiềm năng trên thị trường, hay từ sự bất lực nhằm
    duy trì sản phNm/dịch vụ cần thiết ở mức giá thấp hơn thị trường. Cam kết tính toán có ảnh
    hưởng tiêu cực đến lòng tin và dựa trên chi phí, lợi nhuận tính toán. Do đó nó không có ích
    cho quan hệ thành công lâu dài. N gược lại, cam kết cảm tính dựa trên việc duy trì quan hệ
    không chỉ vì lợi nhuận kinh tế ngắn hạn mà vì mỗi bên cảm thấy sự gắn bó về cảm xúc hay
    tâm lý đối với bên kia. Cam kết cảm tính có quan hệ tích cực với lòng tin và do đó giúp quan
    hệ lâu bền hơn, giảm khuynh hướng cơ hội và sẵn sàng giải quyết những mâu thuẫn theo cách
    hòa giải cho cả đôi bên.
    Do sự cam kết dễ không được thực hiện, các bên tìm kiếm quan hệ với bên mà họ đáng
    tin. Vì vậy, lòng tin là nhân tố tác động mạnh đến cam kết. Tương tự, cam kết và trao đổi
    thông tin mở có thể tạo ra thái độ tích cực đối với các bên quan hệ và có thể tăng cường lợi
    ích từ quan hệ. Các bên quan hệ thể hiện khả năng cung cấp lợi ích mạnh hơn sẽ được bên kia
    đánh giá cao và bên kia sẽ vui vẻ khi cam kết quan hệ. Cuối cùng, các bên quan hệ có ưu thế
    không có thủ đoạn ngay cả khi họ có thể sẽ được đánh giá tích cực, do đó tăng khả năng cam
    kết cho một quan hệ lâu dài.
    Sự hài lòng
    Block thứ ba tạo nên quan hệ là sự hài lòng. Sự hài lòng khách hàng đóng vai trò bao quát
    trong việc hình thành quan hệ, nó thuộc về trực giác. Một khách hàng không thỏa mãn sẽ tìm
    cách thay thế nhà cung cấp khác nếu được. Và ngược lại, khách hàng thỏa mãn có khuynh
    hướng duy trì quan hệ. Trong khi phải thừa nhận rằng có quan hệ tích cực giữa khách hài lòng

    20

Download tài liệu Giáo trình Quản trị quan hệ khách hàng (Nghề: Quản trị doanh nghiệp vừa và nhỏ) – Trường CĐ Cộng đồng Lào Cai File Word, PDF về máy

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.

Back to top button