[Download] Báo cáo Đánh giá chi tiêu công Việt Nam: Chính sách tài khóa hướng tới bền vững, hiệu quả và công bằng – Tải về File Word, PDF

Báo cáo Đánh giá chi tiêu công Việt Nam: Chính sách tài khóa hướng tới bền vững, hiệu quả và công bằng

Báo cáo Đánh giá chi tiêu công Việt Nam: Chính sách tài khóa hướng tới bền vững, hiệu quả và công bằng
Nội dung Text: Báo cáo Đánh giá chi tiêu công Việt Nam: Chính sách tài khóa hướng tới bền vững, hiệu quả và công bằng

Download


Báo cáo Đánh giá chi tiêu công Việt Nam: Chính sách tài khóa hướng tới bền vững, hiệu quả và công bằng trình bày các nội dung chính sau: Thể chế và chính sách quản lý tài chính công, diễn biến kinh tế vĩ mô và xu hướng tài khóa, huy động thu ngân sách nhà nước, tổng quan về chi tiêu công, chi đầu tư,… Mời các bạn cùng tham khảo để nắm nội dung chi tiết.

Bạn đang xem: [Download] Báo cáo Đánh giá chi tiêu công Việt Nam: Chính sách tài khóa hướng tới bền vững, hiệu quả và công bằng – Tải về File Word, PDF

*Ghi chú: Có 2 link để tải tài liệu, Nếu Link này không download được, các bạn kéo xuống dưới cùng, dùng link 2 để tải tài liệu về máy nhé!
Download tài liệu Báo cáo Đánh giá chi tiêu công Việt Nam: Chính sách tài khóa hướng tới bền vững, hiệu quả và công bằng File Word, PDF về máy

Báo cáo Đánh giá chi tiêu công Việt Nam: Chính sách tài khóa hướng tới bền vững, hiệu quả và công bằng

Mô tả tài liệu

Nội dung Text: Báo cáo Đánh giá chi tiêu công Việt Nam: Chính sách tài khóa hướng tới bền vững, hiệu quả và công bằng

  1. Public Disclosure Authorized

    CHÍNH PHỦ VIỆT NAM
    THE GOVERNMENT OF VIETNAM
    Public Disclosure Authorized
    Public Disclosure Authorized
    Public Disclosure Authorized

    Đánh giá Chi tiêu công Việt Nam

    Chính sách Tài khóa hướng tới
    Bền vững, Hiệu quả và Công bằng
    TẬP 1: Báo cáo LIÊN NGÀNH

  2. ©2017@ Ngân hàng Thế giới và Chính phủ Việt Nam
    1818 H Street NW
    Washington DC 20433
    Telephone: 202-473-1000
    Internet: www.worldbank.org

    Báo cáo này là sản phẩm của các cán bộ thuộc Ngân hàng Quốc tế về Tái thiết và Phát triển/Ngân hàng Thế giới và
    Chính phủ Việt Nam. Các kết quả tìm hiểu, các giải thích và kết luận đưa ra trong báo cáo này không phản ánh
    quan điểm chính thức của Ban Giám đốc điều hành Ngân hàng Thế giới hoặc các chính phủ mà họ đại diện hoặc
    của Chính phủ Việt Nam.

    Ngân hàng Thế giới và Chính phủ Việt Nam không đảm bảo tính chính xác của các dữ liệu trong báo cáo này.
    Đường biên giới, màu sắc, tên gọi và các thông tin khác biểu hiện trên các bản đồ trong báo cáo này không hàm ý
    bất kỳ đánh giá nào của Ngân hàng Thế giới hoặc của Chính phủ Việt Nam về vị thế pháp lý của bất kỳ vùng lãnh
    thổ nào và cũng không thể hiện bất kỳ sự ủng hộ hay chấp nhận nào của Ngân hàng Thế giới hay Chính phủ Việt
    Nam về các đường biên giới đó.

    Không gì có thể hoặc được coi là có thể giới hạn hoặc xóa bỏ quyền ưu tiên và miễn trừ của Ngân hàng Thế giới,
    tất cả các quyền này đều được đặc biệt duy trì.

    Tất cả các câu hỏi liên quan đến bản quyền và giấy phép phải được gửi về Văn phòng Vụ xuất bản, Ngân hàng Thế giới,
    1818 H Street NW, Washington, DC 20433, USA; fax: 202-522-2652;
    E-mail: pubrights@worldbank.org

    Thiết kế: Công ty RichBrand Việt Nam

    Số đăng ký KHXB: 2904-2017/CXB/40-135/TN. QĐXB số: 780/QĐ – NXBTN ngày 6 tháng 9 năm 2017

  3. CHÍNH PHỦ VIỆT NAM
    THE GOVERNMENT OF VIETNAM

    Đánh giá Chi tiêu công Việt Nam

    Chính sách Tài khóa hướng tới
    Bền vững, Hiệu quả và Công bằng
    TẬP 1: Báo cáo LIÊN NGÀNH

    Báo cáo Đánh giá phối hợp giữa Chính phủ Việt Nam và Ngân hàng Thế giới
    Được thực hiện với sự hỗ trợ của DFAT, GAC, SECO và UKAID

  4. Mục lục
  5. Báo cáo liên ngành i

    CHƯƠNG 1. THỂ CHẾ VÀ CHÍNH SÁCH QUẢN LÝ TÀI CHÍNH CÔNG……………………………………………………………….. 6

    1. Tổng quan………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 8
    2. Lập và phê duyệt ngân sách……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 9
    3. Chấp hành ngân sách……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 16
    4. Báo cáo tài chính và kiểm toán…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 24
    5. Nâng cao hiệu quả hoạt động…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 30
    6. Phân cấp và quan hệ tài chính – ngân sách giữa các cấp chính quyền…………………………………………………… 35
    7. Tổng quan về định hướng cải cách trong tương lai…………………………………………………………………………………………………………………….. 38
    Tham khảo……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 39

    CHƯƠNG 2. NHỮNG DIỄN BIẾN KINH TẾ VĨ MÔ VÀ
    XU HƯỚNG NGÂN SÁCH GẦN ĐÂY…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 40

    1. Tổng quan……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 42
    2. Những diễn biến kinh tế vĩ mô gần đây…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 42
    3. Dự báo và khuyến nghị chính sách…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 54
    Tham khảo……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 57

    CHƯƠNG 3. HUY ĐỘNG THU…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 58

    1. Tổng quan……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 60
    2. Khuynh hướng và cơ cấu thu………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 61
    3. Những yếu tố góp phần làm giảm thu………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 65
    4. Tác động về thu của tự do hóa thương mại………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 66
    5. Cắt giảm thuế suất thuế Thu nhập doanh nghiệp…………………………………………………………………………………………………………………………… 70
    6. Chi tiêu thuế…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 71
    7. Khuyến nghị chính sách chính……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 78
    Phụ lục: Tác động ngân sách của các Hiệp định thương mại tự do………………………………………………………………………… 93
    Tham khảo……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 96

    CHƯƠNG 4. TỔNG QUAN VỀ CHI TIÊU CÔNG……………………………………………………………………………………………………………………………………………… 98

    1. Tổng quan…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 100
    2. Chi tiêu công hỗ trợ tăng trưởng và phát triển con người……………………………………………………………………………………….. 101
    3. Tính công bằng và giảm nghèo trong chi tiêu công………………………………………………………………………………………………………………. 107

  6. ii Đánh giá Chi tiêu Công

    4. Hiệu suất chi thường xuyên………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 111
    5. Kết luận và khuyến nghị………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 113
    Phụ lục 1: Khuyến nghị của Đánh giá chi tiêu công 2004 và tiến độ
    thực hiện đến nay………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 116
    Tham khảo…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 117

    CHƯƠNG 5. CHI ĐẦU TƯ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 118
    1. Tổng quan…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 120
    2. Quy trình lập ngân sách đầu tư……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 121
    3. Xu hướng chi đầu tư và mối quan hệ của nó với các ưu tiên phát triển………………………………………… 124
    4. Tác động của những cải cách gần đây về mức chi và cơ cấu chi đầu tư………………………………………….. 131
    5. Kết luận và khuyến nghị………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 136
    Phụ lục 1: Những khuyến nghị chính tại Đánh giá chi tiêu công 2004 và
    tiến độ đạt được đến nay…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 138
    Phụ lục 2: Bản đồ chi đầu tư ở địa phương…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 139
    Tham khảo…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 143

  7. Báo cáo liên ngành iii

    Danh mục Hình

    Hình 2.1: Các diễn biến kinh tế vĩ mô……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 44
    Hình 2.2: Bất cân đối ngân sách tăng lên …………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 47
    Hình 2.3: Cơ cấu thu ngân sách, % GDP……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 49
    Hình 2.4: Cơ cấu chi tiêu công, % GDP………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 51
    Hình 2.5: Nợ công đang tăng lên………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 53
    Hình 2.6: Rủi ro đảo nợ đang tăng lên………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 54
    Hình 2.7: Một số kịch bản của đánh giá nợ bền vững………………………………………………………………………………………………………………… 55
    Hình 3.1: Tỷ trọng thu NSNN và thu từ thuế phí so với GDP……………………………………………………………………………………. 62
    Hình 3.2: Cơ cấu thu NSNN theo nguồn……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 62
    Hình 3.3: Cơ cấu thu NSNN theo loại thu…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 63
    Hình 3.4: Cơ cấu thu NSNN theo sắc thuế……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 64
    Hình 3.5: Tỷ lệ thu giảm so với GDP……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 65
    Hình 3.6: T
    ỷ lệ thu các sắc thuế chính so với GDP (giai đoạn 2006 – 2010
    so với giai đoạn 2011 – 2015)…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 65
    Hình 3.7: Tiến độ cắt giảm thuế quan theo một số Hiệp định thương mại tự do…………………………………… 67
    Hình 3.8: Tỷ trọng thu thuế XNK trên tổng thu từ thuế………………………………………………………………………………………………………… 67
    Hình 3.9: Tác động giảm thu trực tiếp của toàn bộ các HĐTMTD………………………………………………………………….. 68
    Hình 3.10: Giảm thu thực tế do chuyển hướng thương mại
    với mặt hàng xăng dầu (2015)……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 70
    Hình 3.11: Giảm thu do chuyển hướng thương mại 2016 – 2025 (nghìn tỷ VNĐ)………………………………….. 70
    Hình 3.12: Năng suất thuế TNDN phi dầu……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 74
    Hình 3.13: Năng suất thuế GTGT…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 74
    Hình 3.14: Thu từ đất so GDP và tổng thu……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 78
    Hình 3.15: Cơ cấu thu từ đất (2013)…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 78
    Hình 3.16: Tăng thu thuế TTĐB thuốc lá điếu……………………………………………………………………………………………………………………………………………… 84
    Hình 3.17: Giảm tiêu thụ theo đầu người……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 84

  8. iv Đánh giá Chi tiêu Công

    Hình 3.18: Cải cách hiện tại tập trung vào các chức năng xử lý kê khai thuế,
    cải cách trong tương lai còn cần cải thiện các chức năng sau kê khai
    và các dịch vụ hỗ trợ người nộp thuế……………………………………………………………………………………………………………………………………… 90
    Hình 3.19: Một số trọng tâm cải cách thuế giai đoạn 2016 – 2020………………………………………………………………………….. 92
    Hình 4.1: Tỷ lệ chi tiêu của Chính phủ trên GDP của các quốc gia khác nhau……………………………………….. 100
    Hình 4.2: Tỷ trọng chi đầu tư và chi thường xuyên trên tổng chi (%)……………………………………………………..101
    Hình 4.3: Tỷ trọng chi đầu tư theo phân cấp (%)………………………………………………………………………………………………………………………………102
    Hình 4.4: Tỷ lệ chi đầu tư trên tổng chi tiêu và GDP ở các quốc gia khác nhau ………………………………… 102
    Hình 4.5: C
    hi đầu tư ngân sách nhà nước theo lĩnh vực kinh tế,
    2009 – 2012 (triệu đồng)………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..103
    Hình 4.6: Tỷ trọng chi theo lĩnh vực trên tổng chi, 2009 – 2012 ……………………………………………………………………… 104
    Hình 4.7: Chi cho con người của địa phương, 2009 – 2012 (triệu đồng)…………………………………………….105
    Hình 4.8: C
    hi tiêu của địa phương theo đầu người cho vốn con người ở
    các khu vực, 2009 – 2012………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..105
    Hình 4.9: C
    hi tiêu theo đầu người về phát triển vốn con người ở các khu vực,
    2009 – 2012……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….106
    Hình 4.10: Tỷ lệ chi tiêu của Chính phủ trên GDP cho các lĩnh vực tại
    các quốc gia khác nhau…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….107
    Hình 4.11: Nguồn thu được hưởng qua phân cấp và tỷ lệ nghèo ở
    địa phương, 2010………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….108
    Hình 4.12: Số bổ sung ngân sách của trung ương – địa phương, 2010……………………………………………………….109
    Hình 4.13: Thu ngân sách địa phương và tỷ lệ nghèo……………………………………………………………………………………………………………………109
    Hình 4.14: Chi ngân sách địa phương và tỷ lệ nghèo…………………………………………………………………………………………………………………….109
    Hình 4.15: Chi đầu tư và thường xuyên của địa phương và tỷ lệ nghèo, 2010……………………………………………….. 110
    Hình 4.16: Chi đầu tư của địa phương và tỷ lệ nghèo, 2010…………………………………………………………………………………………….110
    Hình 4.17: Chi thường xuyên, 2009 – 2012 (triệu đồng)…………………………………………………………………………………………………………111
    Hình 4.18: Chi lương và phụ cấp theo cấp ngân sách, 2009 – 2012 (triệu đồng)……………………………………….. 112
    Hình 4.19: Biên chế và lương của Chính phủ, so sánh cho Việt Nam…………………………………………………………..113
    Hình 5.1: Sơ đồ quy trình và trách nhiệm thể chế ở địa phương cấp tỉnh………………………………………122
    Hình 5.2: T
    ỷ lệ chi đầu tư ngân sách nhà nước trên tổng chi tiêu và
    GDP, 2006 – 2015………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….125

  9. Báo cáo liên ngành v

    Hình 5.3: Đ
    ầu tư công tại các quốc gia OECD và khu vực Đông Á – TBD
    (% GDP), 2006 – 2010…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………125
    Hình 5.4: C
    hênh lệch giữa số dự toán và số thực hiện chi đầu tư (%),
    2006 – 2015……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 126
    Hình 5.5: Chi tiết chi đầu tư theo lĩnh vực ở các cấp chính quyền (% bình quân),
    2009 – 2012……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….127
    Hình 5.6: C
    hi tiết chi đầu tư theo lĩnh vực trong ngành giao thông và
    nông nghiệp, 2009 – 2012……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 128
    Hình 5.7: Tình trạng đội vốn và kéo dài tiến độ tại một số quốc gia…………………………………………………………133
    Hình 5.8: T
    ỷ lệ đường trong số đường địa phương quản lý được lát phủ và
    phân bổ vốn đầu tư cộng dồn theo đầu người cho giao thông, 2012………………………………………. 134
    Hình 5.9: C
    hất lượng hạ tầng trường học và phân bổ vốn đầu tư
    cộng dồn theo đầu người cho giáo dục, 2012……………………………………………………………………………………………………….134
    Hình 5.10: Chỉ số nghèo và mức chi đầu tư theo đầu người (nghìn đồng), 2012……………………………………. 135
    Hình 5.11: Mức chi đầu tư theo đầu người và GDP của địa phương
    (nghìn đồng), 2012……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………135
    Hình 5.12: Tổng nợ đọng (tỷ đồng), 2012 – 2013……………………………………………………………………………………………………………………………………136
    Hình 5.13: Nợ đọng và chi đầu tư của địa phương (tỷ đồng) tháng 06/2012………………………………….136

  10. vi Đánh giá Chi tiêu Công

    Danh mục Bảng

    Bảng 2.1: Hoạt động của Chính phủ (%GDP)/1………………………………………………………………………………………………………………………………….. 48
    Bảng 2.2: Chi tiết diễn biến chi lương (2009 – 2012)…………………………………………………………………………………………………………………… 50
    Bảng 3.1: Th
    uế suất thuế quan bình quân gia quyền của các HĐTMTD
    vừa kết thức đàm phán………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 68
    Bảng 3.2: Chi tiêu thuế, Bỉ, năm 2000………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 72
    Bảng 3.3: Thuế và phí đất và tài sản……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 76
    Bảng 3.4: Các phương án điều chỉnh thuế suất thuế giá trị gia tăng……………………………………………………………. 80
    Bảng 3.5: D
    iễn biến về Thuế TTĐB, GTGT và thuế quan NK đối với
    mặt hàng thuốc lá…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 82
    Bảng 3.6: Hai phương án đề xuất về thuế suất so với thuế suất hiện tại……………………………………………….. 83
    Bảng 3.7: C
    ác tham số về giá cả theo giá so sánh, mức tiêu dùng mỗi
    người lớn và số thu……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 83
    Bảng 3.8: D
    ự toán Chi tiêu thuế, các thuế thu nhập, lợi nhuận và tài sản,
    Hà Lan, 2001 – 2007…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 86
    Bảng 5.1: Các nguồn vốn đầu tư của khu vực công (%), 2001 – 2015……………………………………………………. 125
    Bảng 5.2: Chi đầu tư từ ngân sách nhà nước theo lĩnh vực (%), 2009 – 2012……………………………………………. 127
    Bảng 5.3: C
    hi đầu tư từ NSNN theo cấp chính quyền và lĩnh vực (%),
    2006 – 2015……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 128
    Bảng 5.4: Vốn trái phiếu Chính phủ (%), 2003 – 2014…………………………………………………………………………………………………………. 130
    Bảng 5.5: Tỷ lệ các dự án yêu cầu điều chỉnh (%), 2005 – 2012………………………………………………………………………….. 131
    Bảng 5.6: Số dự án bị từ chối sau khi có Chỉ thị 1792 (tỷ đồng), 2012 – 2014…………………………………………… 132
    Bảng 5.7: Các chỉ số về hạ tầng tại các khu vực, 2001 – 2012…………………………………………………………………………………. 141

  11. Báo cáo liên ngành vii

    Danh mục Hộp

    Hộp 1.1: Luật Đấu thầu mới………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..23
    Hộp 3.1: hi tiêu thuế theo “Cẩm nang về minh bạch tài khoá” của IMF
    C
    (2001, 2007)………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 86
    Hộp 3.2: C
    hiến lược cải cách thuế 2011 – 2020 Những mục tiêu chủ chốt của
    cải cách quản lý thuế giai đoạn 2016 – 2020……………………………………………………………………………………………………………..91
    Hộp 5.1: Kinh nghiệm của Hàn Quốc và Chi – lê trong quản lý đầu tư công……………………………… 124

  12. viii Đánh giá Chi tiêu Công

    Danh mục Từ viết tắt

    ASEAN Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á
    BHXH Bảo hiểm xã hội
    BHYT Bảo hiểm y tế
    BOT Hợp đồng Xây dựng – Kinh doanh – Chuyển giao
    BT Hợp đồng Xây dựng – Chuyển giao
    CNTT & TT Công nghệ thông tin và truyền thông
    ĐBSCL Đồng bằng sông Cửu Long
    DFAT Bộ Ngoại giao và Thương mại Úc
    DNNN Doanh nghiệp nhà nước
    FCTC Công ước khung về kiểm soát thuốc lá
    FDI Đầu tư trực tiếp nước ngoài
    GAC Bộ các vấn đề quốc tế Canada
    GDP Tổng sản phẩm quốc nội
    GFS Chuẩn mực thống kê tài chính Chính phủ
    GII Chỉ số đổi mới sáng tạo toàn cầu
    GTGT Giá trị gia tăng
    HĐTMTD Hiệp định thương mại tự do
    HĐND Hội đồng nhân dân
    IMF Quỹ tiền tệ quốc tế
    IPSAS Chuẩn mực kế toán công quốc tế
    ISSAI Chuẩn mực kiểm toán quốc tế
    KH&ĐT Kế hoạch và Đầu tư
    KHCN Khoa học công nghệ
    KTNN Kiểm toán nhà nước
    KTXH Kinh tế – Xã hội
    M&E Theo dõi và đánh giá
    MDG Mục tiêu phát triển thiên niên kỷ
    MFN Nguyên tắc tối huệ quốc
    MTQG Chương trình Mục tiêu quốc gia
    NHNN Ngân hàng nhà nước
    NHTG Ngân hàng Thế giới
    NSĐP Ngân sách địa phương
    NSNN Ngân sách nhà nước

  13. Báo cáo liên ngành ix

    NSTW Ngân sách trung ương
    ODA Hỗ trợ phát triển chính thức
    OECD Tổ chức hợp tác và phát triển kinh tế
    PISA Chương trình đánh giá học sinh quốc tế
    PPP Mô hình hợp tác công tư
    QLTCC Quản lý tài chính công
    SECO Tổng cục Kinh tế Liên bang Thụy Sỹ
    TABMIS Hệ thống thông tin quản lý ngân sách và kho bạc
    TBD Thái Bình Dương
    TMS Hệ thống quản lý thuế
    TNCN Thu nhập cá nhân
    TNDN Thu nhập doanh nghiệp
    TPCP Trái phiếu Chính phủ
    TTĐB Tiêu thụ đặc biệt
    UKAID Bộ Phát triển Quốc tế Anh
    USD Đô-la Mỹ
    VDB Ngân hàng Phát triển Việt Nam
    VINACOSH Ban chủ nhiệm chương trình phòng chống tác hại thuốc lá
    VPSAS Chuẩn mực kế toán khu vực công của Việt Nam
    WTO Tổ chức thương mại thế giới
    XNK Xuất nhập khẩu

  14. Báo cáo liên ngành 3

    LỜI GIỚI THIỆU

    Báo cáo Đánh giá chi tiêu công này được Thủ tướng Chính phủ cho phép thực hiện và do
    Chính phủ Việt Nam phối hợp với Ngân hàng Thế giới cùng soạn thảo, với sự hỗ trợ tích cực
    về tài chính và kỹ thuật của Bộ Ngoại giao và Thương mại Úc (DFAT), Bộ Phát triển quốc tế
    Vương quốc Anh (UKAID), Tổng cục Kinh tế Liên bang Thụy Sỹ (SECO), và Bộ các vấn đề
    toàn cầu Canada (GAC).

    Về phía Chính phủ, chỉ đạo chung là ông Đinh Tiến Dũng (Bộ trưởng, Bộ Tài chính); chỉ
    đạo về kỹ thuật là ông Huỳnh Quang Hải (Thứ trưởng, Bộ Tài chính) và ông Đào Quang Thu
    (nguyên Thứ trưởng, Bộ Kế hoạch và Đầu tư). Về phía Ngân hàng Thế giới, chỉ đạo chung là
    bà Victoria Kwakwa (Phó Chủ tịch Ngân hàng Thế giới phụ trách khu vực châu Á Thái Bình
    Dương) và ông Ousmane Dione (Giám đốc Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam); chỉ đạo về kỹ
    thuật là ông Mathew Verghis (Trưởng ban Quản lý tài khóa vĩ mô) và ông Robert R. Taliercio
    (Trưởng ban Quản trị nhà nước).

    Biên soạn và hiệu đính chính cho toàn bộ Báo cáo, Báo cáo tổng quan và Báo cáo tóm tắt: về
    phía Chính phủ, là ông Võ Thành Hưng (Vụ trưởng, Vụ Ngân sách nhà nước, Bộ Tài chính,
    trưởng nhóm), ông Đào Xuân Tuế (Phó Vụ trưởng, Vụ Ngân sách nhà nước, Bộ Tài chính,
    đồng trưởng nhóm), ông Nguyễn Minh Tân (Phó Vụ trưởng, Vụ Ngân sách nhà nước, Bộ
    Tài chính), ông Vũ Đức Hội (Phó Vụ trưởng, Vụ Ngân sách nhà nước, Bộ Tài chính), bà Đỗ
    Thị Thúy Hằng (nguyên Phó Vụ trưởng, Vụ Hành chính sự nghiệp, Bộ Tài chính), ông Trần
    Thành Long (Phó Vụ trưởng, Vụ Tổng hợp kinh tế quốc dân, Bộ Kế hoạch và Đầu tư), ông
    Phạm Đình Cường (Chuyên gia tư vấn cao cấp), bà Trần Thị Kim Hiền (Trưởng phòng, Vụ
    Ngân sách nhà nước, Bộ Tài chính); và về phía Ngân hàng Thế giới, là ông Sebastian Eckardt

  15. 4 Đánh giá Chi tiêu Công

    (Chuyên gia kinh tế trưởng, trưởng nhóm), bà Vũ Hoàng Quyên (Chuyên gia kinh tế cao cấp,
    đồng trưởng nhóm), ông Enrique Carroll (Chuyên gia kinh tế cao cấp, đồng trưởng nhóm),
    ông Nguyễn Văn Minh (Chuyên gia kinh tế cao cấp), và bà Nguyễn Phương Anh (Chuyên gia
    khu vực công). Công tác trợ lý cho soạn thảo và biên tập báo cáo do bà Lê Thị Khánh Linh
    (Trợ lý chương trình) thực hiện.

    Đánh giá chi tiêu công này nhằm cung cấp thông tin cần thiết để giải đáp ba câu hỏi lớn
    xuyên suốt các chương: Làm thế nào để tạo dư địa tài khóa đáp ứng các nhiệm vụ chi tiêu
    chính đồng thời đảm bảo bền vững tài khóa? Làm thế nào để chi tiêu công ở các cấp trung
    ương và địa phương gắn kết tốt hơn với các ưu tiên của quốc gia? và Làm thế nào nâng cao
    trách nhiệm giải trình về kết quả, sao cho chi tiêu công đem lại hiệu quả lớn nhất? Báo cáo
    gồm 15 chương được chia làm ba phần: Đánh giá liên ngành (Chương 1-5), Đánh giá chuyên
    ngành (Chương 6-10), và Đánh giá địa phương (Chương 11-15).

    Đóng góp soạn thảo cho từng chương cụ thể của Tập 1 (Đánh giá liên ngành) này là:

    Chương 1 – Thể chế và chính sách quản lý tài chính công: về phía Chính phủ, là ông Đào
    Xuân Tuế (Phó Vụ trưởng, Vụ NSNN, Bộ Tài chính, trưởng nhóm), bà Trần Thị Kim Hiền
    (Trưởng phòng, Vụ NSNN, Bộ Tài chính), bà Đỗ Thị Thúy Hằng (nguyên Phó Vụ trưởng, Vụ
    Hành chính sự nghiệp, Bộ Tài chính), ông Bùi Anh Bình (Phó Vụ trưởng, Vụ Hành chính
    sự nghiệp, Bộ Tài chính), bà Đặng Thị Thủy (Phó Tổng giám đốc, Kho bạc nhà nước), bà Vũ
    Thanh Huyền (Vụ trưởng, Kho bạc nhà nước), ông Vũ Đức Chính (Vụ trưởng, Vụ Chế độ kế
    toán – kiểm toán), bà Lê Tuyết Nhung (Phó Vụ trưởng, Vụ Chế độ kế toán – kiểm toán), ông
    Vũ Ngọc Tuấn (Phó Vụ trưởng, Vụ Tổng hợp, Kiểm toán Nhà nước), bà Vũ Quỳnh Lê (Phó
    Cục trưởng, Cục Quản lý đấu thầu, Bộ Kế hoạch và Đầu tư); và về phía Ngân hàng Thế giới,
    là ông Nguyễn Văn Minh (Chuyên gia kinh tế cao cấp, trưởng nhóm), ông Marc Robsinson
    (Chuyên gia tư vấn cao cấp), ông Christopher Fabling (Chuyên gia quản lý tài chính cao cấp),
    ông Phạm Đình Cường (Chuyên gia tư vấn cao cấp), bà Vũ Hoàng Quyên (Chuyên gia kinh
    tế cao cấp), ông Adu-Gyamfi Abunyewa (Chuyên gia đấu thầu cao cấp), bà Trần Thị Phương
    Mai (Chuyên gia tài chính cao cấp).

    Chương 2 – Diễn biến kinh tế vĩ mô và xu hướng tài khóa: về phía Chính phủ, là ông
    Đào Xuân Tuế (Phó Vụ trưởng, Vụ NSNN, Bộ Tài chính, trưởng nhóm), bà Đinh Thị Mai
    Anh (Phó trưởng phòng, Vụ NSNN, Bộ Tài chính), ông Nguyễn Tri Phương (Phó trưởng
    phòng, Vụ NSNN, Bộ Tài chính), ông Hoàng Hải (Phó Cục trưởng, Cục QLN&TCĐN, Bộ
    Tài chính), ông Trương Bá Tuấn (Phó Viện trưởng, Viện CL&CSTC, Bộ Tài chính), bà Phan
    Thị Thu Hiền (Vụ trưởng, Vụ Tài chính các ngân hàng và tổ chức tài chính, Bộ Tài chính),
    ông Phạm Văn Đức (Phó Cục trưởng, Cục TCDN, Bộ Tài chính), ông Nguyễn Quang Dũng
    (Phó Vụ trưởng, Vụ Tiền lương, Bộ Nội vụ); và về phía Ngân hàng Thế giới, là bà Naoko
    Kojo (Chuyên gia kinh tế cao cấp, trưởng nhóm), ông Sebastian Eckardt (Chuyên gia kinh tế
    trưởng), ông Đinh Tuấn Việt (Chuyên gia kinh tế cao cấp).

    Chương 3 – Huy động thu ngân sách nhà nước: về phía Chính phủ, là ông Đào Xuân Tuế
    (Phó Vụ trưởng, Vụ NSNN, Bộ Tài chính, trưởng nhóm), ông Đinh Xuân Hà (Trưởng phòng,
    Vụ NSNN, Bộ Tài chính), bà Đinh Thị Mai Anh (Phó trưởng phòng, Vụ NSNN, Bộ Tài
    chính), bà Phạm Thị Tuyết Lan (Phó Vụ trưởng, Vụ Dự toán thu thuế, Tổng cục Thuế), ông
    Nguyễn Mạnh Hùng (Phó Cục trưởng, Cục Thuế XNK, Tổng cục Hải quan), ông Vũ Khắc
    Liêm (Phó Vụ trưởng, Vụ Chính sách thuế); và về phía Ngân hàng Thế giới, là ông Phạm

  16. Báo cáo liên ngành 5

    Minh Đức (Chuyên gia kinh tế cao cấp, trưởng nhóm), ông Sebastian Eckardt (Chuyên gia
    kinh tế trưởng), ông Roberto Iglesias (Chuyên gia tư vấn).

    Chương 4 – Tổng quan về chi tiêu công: về phía Chính phủ, là ông Đào Xuân Tuế (Phó Vụ
    trưởng, Vụ NSNN, Bộ Tài chính, trưởng nhóm), ông Nguyễn Tri Phương (Phó trưởng phòng,
    Vụ NSNN, Bộ Tài chính), ông Nguyễn Văn Phòng (Phó trưởng phòng, Vụ NSNN, Bộ Tài
    chính), bà Đỗ Thị Thúy Hằng (Phó Vụ trưởng, Vụ HCSN, Bộ Tài chính), ông Bùi Anh Bình
    (Phó Vụ trưởng, Vụ Hành chính sự nghiệp, Bộ Tài chính), bà Đỗ Thị Bích (Trưởng phòng, Vụ
    Đầu tư, Bộ Tài chính), bà Đào Thị Minh Thảo (Phó trưởng phòng, Vụ Đầu tư, Bộ Tài chính),
    ông Phạm Văn Đức (Phó Cục trưởng, Cục TCDN, Bộ Tài chính), bà Phan Thị Thu Hiền (Vụ
    trưởng, Vụ Tài chính các ngân hàng và tổ chức tài chính, Bộ Tài chính), ông Trần Thành Long
    (Phó Vụ trưởng, Vụ Tổng hợp kinh tế quốc dân, Bộ Kế hoạch và đầu tư), ông Nguyễn Quang
    Dũng (Phó Vụ trưởng, Vụ Tiền lương, Bộ Nội vụ), bà Nguyễn Thị Phương Lan (Chuyên viên
    chính, Vụ Tiền lương, Bộ Nội vụ); và về phía Ngân hàng Thế giới, là bà Vũ Hoàng Quyên
    (Chuyên gia kinh tế cao cấp, trưởng nhóm), ông Blane Lewis (chuyên gia tư vấn), ông Phạm
    Đình Cường (Chuyên gia tư vấn cao cấp).

    Chương 5 – Chi đầu tư: về phía Chính phủ, là ông Trần Thành Long (Phó Vụ trưởng, Vụ
    Tổng hợp kinh tế quốc dân, Bộ Kế hoạch và đầu tư, trưởng nhóm), ông Lê Tuấn Anh (Phó vụ
    trưởng, Vụ Đầu tư, Bộ Tài chính, đồng trưởng nhóm), ông Đào Xuân Tuế (Phó Vụ trưởng,
    Vụ NSNN, Bộ Tài chính), ông Đinh Duy Đông (Phó trưởng phòng, Vụ NSNN, Bộ Tài chính),
    bà Đỗ Thị Bích (Phó trưởng phòng, Vụ Đầu tư, Bộ Tài chính), bà Đào Thị Minh Thảo (Phó
    trưởng phòng, Vụ Đầu tư, Bộ Tài chính), bà Đinh Thị Thanh Giang (Chuyên viên, Vụ Tổng
    hợp kinh tế quốc dân, Bộ Kế hoạch và đầu tư); và về phía Ngân hàng Thế giới, là bà Lorena
    Vinuela (Chuyên gia khu vực công, trưởng nhóm), ông Đoàn Hồng Quang (Chuyên gia kinh
    tế cao cấp), bà Nguyễn Phương Anh (Chuyên gia khu vực công).

    Xây dựng hệ thống chỉ tiêu và tổng hợp số liệu: bà Đinh Thị Mai Anh (Phó trưởng phòng,
    Vụ NSNN, Bộ Tài chính), ông Vũ Văn Chung (Phó trưởng phòng, Vụ NSNN, Bộ Tài chính),
    bà Nguyễn Thị Minh Tâm (Chuyên viên, Vụ NSNN, Bộ Tài chính), bà Hoàng Diệu Thúy
    (chuyên viên, Vụ NSNN, Bộ Tài chính).

  17. 6 Đánh giá Chi tiêu Công

    1 THỂ CHẾ VÀ CHÍNH SÁCH
    QUẢN LÝ TÀI CHÍNH CÔNG

    Thông điệp chính
    ŸŸ Kỷ cương ngân sách tổng thể được đảm bảo tốt nhất qua cách thức trình bày ngân sách và
    báo cáo tài chính sao cho thể hiện được rõ tình hình tài khoá tổng thể của Chính phủ cho
    thời điểm hiện tại và dự báo cho tương lai một cách toàn diện. Trong bối cảnh đó, điều hết
    sức quan trọng là báo cáo tài chính Chính phủ phải được lập theo các chuẩn mực kế toán
    quốc tế, sử dụng các khái niệm được quốc tế chấp nhận về bội chi hoặc thặng dư ngân sách
    ròng và kế hoạch ngân sách trung hạn phải được lập nhằm trình bày rõ xu hướng về tình
    hình ngân sách của Chính phủ trong trung hạn.

    ŸŸ Mô hình xác định ưu tiên chi tiêu, trong đó sử dụng Kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội
    để xác định ưu tiên chi tiêu của Chính phủ, trong đó ngân sách được coi là phương tiện
    phản ánh về mặt tài chính các ưu tiên, chưa có sự gắn kết được đầy đủ giữa lập kế hoạch
    và lập ngân sách. Điều này chủ yếu là do Kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội thường
    không được hoạch định với nguồn lực trong tương lai, để từ đó đề xuất những nội dung
    chi tiêu mới mà Chính phủ có thể đảm bảo về tài chính. Các quy trình lập kế hoạch và
    lập ngân sách cần được gắn kết tốt hơn để cải thiện về hiệu suất phân bổ.

    ŸŸ Các thể chế hiệu quả nhằm đảm bảo trách nhiệm giải trình là những công cụ quan trọng
    để khuyến khích các đơn vị của Chính phủ nâng cao hiệu suất và hiệu quả cung cấp dịch
    vụ. Những cải cách được thực hiện đến nay nhằm nâng cao tự chủ cho các đơn vị hành
    chính sự nghiệp, cần được cân đối với việc xây dựng một hệ thống đảm bảo trách nhiệm

  18. Báo cáo liên ngành 7

    giải trình về hiệu quả hoạt động, bao gồm báo cáo thường xuyên về hiệu quả hoạt động.
    Việc tăng cường kiểm toán nội bộ và độc lập cũng giúp cải thiện hiệu quả hoạt động của
    khu vực công.

    ŸŸ Điều quan trọng là sự thành công của chương trình cải cách quản lý tài chính công
    (QLTCC) đòi hỏi lộ trình tiếp cận phù hợp với thực tế nhằm triển khai những cải cách
    phức tạp, như kế toán dồn tích và lập ngân sách theo đầu ra. Đó là những cải cách phức
    tạp về kỹ thuật, đòi hỏi nhiều nguồn lực, thời gian và nỗ lực của cả hệ thống. Chính vì
    vậy, phải dự trù được sát thực tế mức độ cải cách có thể triển khai trong một thời điểm,
    đồng thời phải xác định ưu tiên và trình tự cải cách một cách hợp lý để tập trung nỗ lực
    vào những cải cách QLTCC căn bản đem lại tác động nhiều nhất.

    Khuyến nghị chính
    ŸŸ Triển khai xây dựng và nâng cao chất lượng các kế hoạch tài chính – ngân sách trung hạn
    nhằm: (i) tăng cường kỷ cương ngân sách, nâng cao chất lượng dự báo thu và xác định trần
    chi tiêu tổng thể trong trung hạn; (ii) cải thiện sự gắn kết giữa kế hoạch kinh tế – xã hội và
    ngân sách, giữa ngân sách chi đầu tư và chi thường xuyên.

    ŸŸ Giảm mạnh mức chuyển nguồn thông qua: (i) nâng cao chất lượng dự toán (bao gồm cả
    công tác dự báo thu); (ii) ưu tiên sử dụng tăng thu để giảm bội chi; (iii) đẩy nhanh tiến độ
    phân bổ dự toán; và (iv) tổ chức và giám sát chặt chẽ tình hình thực hiện để có điều chỉnh
    kịp thời.

    ŸŸ Cải thiện thông lệ hạch toán và báo cáo về chuyển nguồn phù hợp với thông lệ quốc tế,
    theo đó cần loại bỏ việc hạch toán hai lần các khoản thu, chi được phép chuyển nguồn.

    ŸŸ Lập báo cáo tài chính hợp nhất cho toàn bộ Chính phủ, tuân thủ chuẩn mực kế toán công
    quốc tế (IPSAS) trên cơ sở tiền mặt và hướng tới dồn tích.

    ŸŸ Thiết kế và triển khai Hệ thống thông tin quản lý tài chính Chính phủ (GFMIS), qua
    việc: (i) tăng cường khai thác thông tin của hệ thống TABMIS; (ii) xây dựng và hoàn
    thiện các hệ thống thông tin quan trọng khác phục vụ công tác lập ngân sách, quản lý
    dự án đầu tư công, quản lý tài sản và công nợ; (iii) tích hợp các cơ sở dữ liệu của các hệ
    thống này.

    ŸŸ Xây dựng cơ chế đảm bảo trách nhiệm giải trình qua đo lường kết quả đạt được của các
    đơn vị hành chính và sự nghiệp, bao gồm cả sử dụng các chỉ số bắt buộc về hiệu quả
    hoạt động.

  19. 8 Đánh giá Chi tiêu Công

    1. Tổng quan
    1.1. Chính phủ Việt Nam nhận thức rằng các thể chế và chính sách QLTCC vững mạnh
    có vai trò quan trọng để chi tiêu công đem lại lợi ích tối đa cho xã hội. Thể chế và chính
    sách QLTCC là những công cụ thiết yếu để Chính phủ thể hiện các mục tiêu chính sách của
    mình thông qua nguồn lực phân bổ, nhằm hoàn thành các mục tiêu phát triển kinh tế và phúc
    lợi cho người dân ở Việt Nam.

    1.2. Việt Nam đã đạt được nhiều tiến triển trong những năm gần đây về cải thiện thể
    chế và chính sách QLTCC trên nhiều mặt. Chẳng hạn, trong lĩnh vực chấp hành ngân sách,
    hiện đã có nhiều tiến triển về báo cáo tình hình thực hiện ngân sách, kiểm soát cam kết chi,
    quản lý nợ và quản lý mua sắm đấu thầu. Các thể chế nhằm đảm bảo trách nhiệm giải trình
    bao gồm cả kiểm toán độc lập đã và đang ngày càng được củng cố. Một số nội dung quan
    trọng khác như lập và điều hành ngân sách theo hiệu quả hoạt động cũng bắt đầu có chuyển
    biến. Nhận thức được tầm quan trọng của việc cần có một khuôn khổ pháp lý hiện đại về
    QLTCC, Quốc hội đã thông qua Luật Ngân sách nhà nước năm 2015 thay thế cho Luật Ngân
    sách nhà nước năm 2002, góp phần đáng kể nhằm tiếp tục cải thiện các quy trình và hệ thống
    QLTCC.

    1.3. Bên cạnh những thành tích lớn đó vẫn còn tồn tại một số thách thức quan trọng.
    Cải cách về chấp hành ngân sách có tiến triển nhiều hơn so với cải cách về các quy trình lập
    và phê duyệt ngân sách. Các thể chế đảm bảo trách nhiệm giải trình đã được triển khai nhưng
    mới chỉ ở các bước ban đầu. Hiện còn nhiều việc phải làm để tạo dựng văn hóa hướng tới hiệu
    quả hoạt động trong khu vực công. Điều quan trọng nữa là các thể chế đảm bảo trách nhiệm
    giải trình cũng như chính sách về QLTCC cần đóng vai trò quan trọng trong việc khuyến
    khích và hỗ trợ các cơ quan đơn vị của Chính phủ nâng cao hiệu suất và hiệu quả cung cấp
    dịch vụ cho cộng đồng.

    1.4. Trên cơ sở những thành tựu về cải cách cho đến nay và những thách thức còn tồn tại,
    chương này nhằm giải quyết ba câu hỏi lớn liên quan đến sự đóng góp của các thể chế và chính
    sách QLTCC với nhiệm vụ cải thiện mức sống, bảo đảm công bằng và ổn định kinh tế vĩ mô tại
    Việt Nam. Ba câu hỏi chính sách đó là:

    ŸŸ Các thể chế và chính sách QLTCC cần cải cách những gì để cải thiện đáng kể về kỷ cương
    ngân sách tổng thể – nói cách khác là năng lực kiểm soát của Chính phủ trung ương và địa
    phương về thâm hụt ngân sách, nợ và các nghĩa vụ tài chính khác (trong phạm vi các hạn
    mức bền vững)?

    ŸŸ Những cải cách QLTCC đó có thể tăng cường năng lực cho Chính phủ đến đâu nhằm cải
    thiện hiệu suất phân bổ và sự công bằng trong phân bổ nguồn lực – nói cách khác, cải
    cách về quy trình và thể chế có thể cải thiện khả năng của Chính phủ đến đâu nhằm định
    hướng sử dụng các nguồn lực công hữu hạn cho các loại hình dịch vụ, phát triển các cơ sở
    hạ tầng và trợ cấp cho các đối tượng nào để có thể đem lại lợi ích lớn nhất cho người dân
    Việt Nam?

    ŸŸ Cách tiếp cận tốt nhất là gì để thiết kế chi tiết và triển khai những cải cách lớn về QLTCC
    đã được khởi xướng nhằm cải thiện hiệu suất và hiệu quả các dịch vụ của Chính phủ?

Download tài liệu Báo cáo Đánh giá chi tiêu công Việt Nam: Chính sách tài khóa hướng tới bền vững, hiệu quả và công bằng File Word, PDF về máy